DAGBOEK van de NEDERLANDSE LUCHTVAART 1939
Datums
Januari
1 De KLM heeft 1650 personeelsleden in dienst. Het vliegend personeel bestaat uit:
70 vliegtuigbestuurders
41 boordwerktuigkundigen
43 radiotelegrafisten
17 airhostessen
20 stewards
2 Instructeur Sluijter van de NLS haalt VOS-vlieger J. Heijmans van Urk.
PH-ARB vertrekt uit Napels.
2 Fokker haalt de pers met plannen voor een reusachtig 'oceaan-toestel' met dieselmotoren.
3 De Fokker S.II 94 (het ambulancevliegtuig van de ML) brengt een zieke van Ameland
naar Leeuwarden.
7 Bestelling van 20 Fokker S.IX met Armstrong Siddeley motor voor de ML.
9 Aankondiging van lijn op Eelde, beginnend op 15 mei.
9 VOS-vlieger Postmaa maakt vlucht naar ingevroren schepen op het IJsselmeer.
11 Bestelling van 3 Focke Wulf Weihe toestellen.
14 Prins Berhard bezoekt de Fokker fabriek.
16 NRC meldt dat de KLM het voornemen heeft 4 Douglas DC-5 aan te schaffen.
18 Parmentier maakt met een DC-2 een vlucht naar Manchester om de nachtverlichting te controleren.
19 Fokker D.XVII 206 verongelukt bij de landing op Schiphol. Bestuurder Lt. Thate.
20 Prins Bernhard bezoekt de Koolhoven fabriek.
24 Eerste vlucht van Fokker C.XIVW te Schellingwoude. Bestuurders Leegstra en ir. Stok.
24 Fokker C.X FCx461 verongelukt bij Bandoeng. Sgt. Den Hollander red zich met parachute,
de parachute van Lt. F. Korff raakt verward in toestel en hij komt om het leven.
25 Koolhoven F.K.51, linker wiel bezwijkt bij de landing op Schiphol, neusstand.
26 Eerste Do 24 vleugel gebouwd door De Schelde wordt naar Aviolanda gebracht.
28 Ook de KNILM heeft belangstelling voor de DC-5.
29 De Duitse NSFK gasballon Stadt Velbert landt bij Maasbree.
30 Kromhout verwerft de licentie voor de AS Genet Major motor en start met de productie van
25 exemplaren voor de Fokker S.IX.
Februari
2 De Deense staatsfabriek verwerft de licentie voor de Fokker G.I met Bristol Mercury motoren.
3 De lijn Amsterdam - Oslo wordt gevlogen in Juni t/m September en Amsterdam - Helsinki van
in Juli t/m September.
3 De Vliegsport meldt dat het nieuwe veld bij Ratum voor de Winterswijksche Zweefvliegclub
al behoorlijk opschiet.
6 Opening van de 1x wekelijkse dienst Curaçao - Trinidad (terug via La Guaira) en van de
3x wekelijkse dienst Trinidad-Barbados.
Op het West-Indische luchtnet worden thans, behalve de bovenvermelde lijnen de volgende
diensten gevlogen:
Curaçao -Aruba 2x per dag (behalve zondag)
Aruba - Maracaibo dagelijks (behalve zondag)
Maracaibo - Barranquilla 1x per week
Curaçao - La Guaira 3x per week
Curaçao - Coro 1x per week
Curaçao - Bonaire 1x per week
7 De loods op Eindhoven is klaar, de KLM neemt hem direct in gebruik met de PH-ACT.
7 Fokker T.V 855 heeft problemen met remkleppen, geland op Soesterberg
Lt.vl. Sandberg, sgt.tel. Hielkema.
22 De Fokker T.VIIIW maakt eerste vlucht vanaf Schellingwoude met Leegstra, ir. Stok en ir. Beeling.
Maart
1 Rous en Heijmans arriveren met de PK-WDR op Tjililitan.
2 DC-3 PH-ALW arriveert op Tjililitan, 700ste Indiëvlucht.
3 KLM krijgt toestemming van Min. van Waterstaat voor de bestelling van (maximaal) 6 DC-4 toestellen.
7 De eerste Lockheed 12 voor de ML/KNIL is gereed te Burbank.
10 Worden afgeleverd de Douglas DC-3 vliegtuigen PH-AST Tapuit, PH-ASR Roek en PH-ASP Patrijs
12 De PH-ALW arriveert weer op Schiphol na de 700ste Indiëvlucht.
14 Bij Koolhoven is men begonnen met de aanmaak van onderdelen voor de vliegboot voor 70 passagiers.
14 Het NILF bestelt 6 Bücker Jungmanns.
14 PK-AKI Kievit maakt extra vlucht met Viruly voor het overbrengen van enkele politieke vluchtelingen.
14 - 27/7 De "Blue Danube Air Express" maakte geen tussenlanding te Praag i.v.m. het verlies
der onafhankelijkheid van Tsjecho-Slowakije.
16 Fokker D.XVI 279 maakt noodlanding bij Schiphol.
20 Fokker C.V 626 maakt noodlanding bij Maartensdijk. Sgt. F. Looijen gewond.
26 PH-AKI en PH-ALD maken nachtvlucht boven verduisterd Nederland.
30 Net als op 14/3 maakt KLM extra vlucht op Londen t.b.v. politieke vluchtelingen.
30 Demonstratie van de F.K.58 op Soesterberg door Coppers, daarna daar nog 2 dagen beschikbaar
voor vluchten door militair vliegers.
30 Glenn Martin M528 verongelukt bij de landing op Tjililitan. Van de drie inzittenden komt
Elt.vl. P.A. van Mourik om het leven.
30 Lockheed G-AFKR maakt clandestien foto's van Goor, Groenlo en Winterswijk.
31 Fokker C.VIIW schade bij de landing op De Mok.
31 KLM vliegt extra dienst op Berlijn.
april
1 Coppers demonstreert de F.K.58 op Waalhaven.
1 KLM bestelt definitief vier Douglas DC-5 toestellen.
2 MLD
15 Ingang der zomerdienst op de Indië-route. Reisduur per DC-3 5½ dag, vliegtijd heen 54 uur,
terug 56 uur.
16 Opening van de luchtlijn Amsterdam - Rotterdam - Bazel - Zurich in samenwerking met Swissair.
17 Heropening van de lijn Amsterdam - Doncaster - Manchester - Liverpool.
17 Zomerdienstregeling 1939
Het zomerprogramma der KLM met samenwerkende maatschappijen op het Europeese net
omvat de volgende diensten:
I Amsterdam - (Rotterdam) -Londen(Croydon) v.v. 9x per dag, t.w.7x KLM (waarvan 1 nachtpostdienst)
1x DLH en 1x ABA
II Amsterdam - (Rotterdam) - (Brussel) - Parijs v.v., 3x per dag t.w. 2x KLM/Air France en
1x KLM/Air France/ABA
III Rotterdam - (Praag) - Wenen - Boedapest v.v., 1x per dag KLM
IV Amsterdam - (Rotterdam) - Bremen - Hamburg v.v. 1x per dag KLM/DLH
V Amsterdam - Kopenhagen - Malmö - (Norrköping) - Stockholm v.v., 1x per dag KLM/ABA
VI Amsterdam - Kopenhagen - Malmö v.v., 1x per dag KLM/ABA
VII Amsterdam - Kopenhagen - Stockholm - Helsingfors v.v., 1x per dag KLM/ABA
VIII Parijs - Kopenhagen - Stockholm v.v. (direct) 1x per dag KLM/Air France/ABA
IX Amsterdam - Christiansand - Oslo v.v., 1x per dag KLM/DNL
X Amsterdam - (Rotterdam) - (Doncaster) - Manchester - Liverpool v.v. 1x per dag KLM
XI Amsterdam - Rotterdam - Bazel - Zürich v.v. 1x per dag KLM/Swissair
Eerste vlucht met de PH-ALD.
XII Amsterdam - (Hannover) - Berlijn v.v. 2x per dag, t.w. 1x KLM, 1x DLH
XIII Amsterdam - Rotterdam - Keulen - Frankfurt - Milaan - Rome v.v. 1x per dag KLM/DLH/ALI
XIV Amsterdam - Rotterdam - Keulen nachtpostdienst
Amsterdam - Batavia 3x per week, vertrek uit Amsterdam dinsdag, donderdag, zaterdag
vertrek uit Batavia
maandag, woensdag, vrijdag
Route: Amsterdam - Leipzig -
Boedapest - Athene(Alexandrië) - Lydda - Bagdad - Basra - Jask -
Karachi -
Jodhpur - Allahabad - Calcutta - Rangoon - Bangkok - Penang - Medan - Singapore - Palembang -
Batavia - Bandoeng.
En verder KNILM: Soerabaja - Den
Passar - Port Darwin - Cloncurry - Longreach - Brisbane - Sydney.
Opm. De Indië-vloot bestaat uit 12 Douglas DC-3 vliegtuigen.
De KLM is de enige maatschappij die,
sedert de opening van de dienst over zo'n grote afstand dezelfde
bemanning inzet voor heen- en
terugvlucht met een rustperiode van ongeveer 7 dagen te Bandoeng.
Het is bewezen dat dit noch op de bemanning, noch op het vliegtuig een nadelige invloed heeft.
18 Fokker C.XIW W-14 capoteerd in de start van Schellingwoude.
25 IAP meldt dat KLM nog een DC-3 zal bestellen.
25 Fokker C.VIIW verongelukt op het IJsselmeer. De bemanning raakte gewond.
27 De NLS koopt Moth Minor PH-ATX.
28 De Fokker F.VII PH-TOL maakte de eerste reclamevlucht boven Den Haag.
Mei
1 Fokker F.VIII PJ-AED Duif wordt aan regering van Venezuela verkocht.
2 Fokker T.V 855 maakt mistlanding op Schiphol. Lt.vl. Elders, lt.vl. Noomen en lt.wnr. Brand.
4 Buitenlanding Rhönadler D-10-848. Door de pers natuurlijk 'noodlanding' genoemd.
6 De nieuwe Fokker D.XXIII komt aan op Schiphol.
11 Voor de KLM-vliegers in militaire dienst wordt een roulatiesysteem ingevoerd.
12 De eerste Lockheed 212 voor de ML/KNIL zijn gereed. Registraties worden L201 - L212
15 Duits zweefvliegtuig bij Haaksbergen geland.
15 De militaire loodsen worden binnenkort afgebroken.
15 De opening van de diensten op Leeuwarden en Eelde wordt uitgesteld wegens gebrek aan vliegers.
16 Koolhoven F.K.51 maakt slechte landing bij Ouwerkerk. (Mogelijk nr. 24)
17 De dochter van Plesman legt eerste steen voor nieuwe KLM-hoofdkantoor in Den Haag.
18 Vliegclub Teuge viert eerste lustrum. Ter gelegenheid daarvan wordt 2de IJsselvlucht georganiseerd.
Deze vlucht wordt weer gewonnen door dhr. Van Heek met PH-HJP.
24 Fokker T.V 850 motorstoring tijdens schijnbombardement. Lt-Vl. Van Dijk, Lt-Vl. Oppenhuizen en Lt-Wnr. Brand
26 Koolhoven F.K.58 PH-AVB afgeleverd. Kpt. Perrin vliegt het toestel van Waalhaven naar Villacoublay in 56 minutem
27 Eerste steen gelegd voor clubgebouw op vliegveld Hilversum.
30 Rous en Heijmans komen met de PK-WDR op Schiphol aan.
30 Fokker D.XXIII maakt eerste vlucht met Gerben Sonderman.
31 Drie Focke Wulf Weihe toestellen worden van Bremen naar Soesterberg gevlogen.
Juni
1 Opening luchtlijn (Rotterdam)- Amsterdam - Kristiansand - Oslo in samenwerking met de Noorse
Det Norske Luftfahrtselskap. Vanuit Oslo met de PH-AKI. Eerste vlucht wordt uitgevoerd door I. Smirnoff.
1 KLM bestelt nog een DC-3 bij Fokker.
2 De ML/KNIL maakt met 41 Glenn Martins een jubileumvlucht boven West-Java.
2 De KLM mag doorvliegen naar Sydney als het vliegtuig door de KNILM wordt gecharterd
5 De Do 24 I-5 komt aan te Morokrembangan na rondvlucht van 18000 km in 5 dagen.
5 De ML/KNIL maakt met 44 Glenn Martins een jubileumvlucht boven Midden- en Oost-Java.
5 Koolhoven F.K.51 K22 glijdt af. Bemanning ongedeerd.
6 Hongaarse luchtvaartautoriteiten bezoeken Schiphol.
15 Ten gevolge van de militair maatregelen en het daaruit voortvloeiende tekort aan vliegend
personeel kan pas op deze datum de zomerdienst op het binnenlands luchtnet worden ingewijd.
Amsterdam - Rotterdam - Haamstede - Vlissingen 2x per dag.
Amsterdam - Rotterdam - Eindhoven v.v. 3x per dag.
Rotterdam - Amsterdam - Groningen v.v. 2x per dag.
Amsterdam - Leeuwarden v.v. 2x per dag. Heropening met PH-AJA.
Amsterdam - Leeuwarden - Groningen v.v. 1x per week.
15 De 5 Lockheeds (zie 12/5) komen aan te Soerabaja.
15 Bij De Schelde wordt gewerkt aan een 4-persoons luchttaxi. Constructeur Slot.
15 De eerste in Nederland gebouwde Do 24 (X-30) maakt eerste vluchten vanaf Hollands Diep.
15 Frits Koolhoven vraagt vergunning voor exploitatie van een vliegschool
15 De Lockheed PH-ASL wordt weer in dienst genomen na uitvoering AD betreffende de vleugel.
17 VOS-wedstrijd op Ypenburg. Groep Twente, Van Heek, Tempelman en Van Gelderen wint.
17 Noord-Sumatra Vliegclub opgericht te Medan.
19 Bücker Jungmann, 6 exemplaren komen aan te Batavia voor het NILF.
20 De Fokker F.VIIb van de KNILM blijft op Ned. Nieuw-Guinea gestationeerd t.b.v.
de goudexpedities te Tanah Merah.
20 Bij Middelstum maakt een Duits vliegtuig een noodlanding.
20 750ste Indië-vlucht, gezagvoerder A. Viruly.
22 Gerboen Sonderman vliegt met Fokker G.I 302 naar Brussel voor demonstratievluchten.
22 G. van Messel komt met de PH-AFO terug te Batavia van de 100ste vlucht naar Australië.
23 Amsterdam - Rotterdam - Haamstede - Vlissingen verlengd naar Knokke/Zoute en frequentie
opgevoerd tot 3x per dag.
24 De Grumman PK-BPM van BPM vertrekt van Andir naar Babo.
26 Drie Lockheeds komen aan te Soerabaja.
Juli
1 Doortrekking van de dienst op Stockholm naar Helsingfors, in samenwerking met de Zweedse
A.B. Aerotransport.
1 Opening van de lijn Amsterdam - Texel v.v. 2x per dag behalve zaterdag want op zaterdag 4x
6 Fokker # L-6 ongeval bij Kampen.
Augustus
1 De 1x wekelijkse doorverbinding der KNILM Batavia - Sydney v.v. wordt teruggebracht tot
een 1x wekelijkse dienst
22 Het binnenlandse luchtnet wordt opgeheven i.v.m. de (voor)mobilisatie van het personeel.
22 Door de zeer gespannen toestand worden van het Europeese luchtnet de volgende diensten gestaakt:
Amsterdam - Christiansand - Oslo
Amsterdam - Hannover - Berlijn
Amsterdam - Bremen - Hamburg
Amsterdam - Rotterdam - Brussel - Prijs
Amsterdam - Kopenhagen - Malmö -Stockhol - Helsingfors
22 Fokker S.IV 103 onderstelbreuk bij landing op Twente. Lt-Vl. Michiels ongedeerd.
27 De volgende diensten worden gestaakt:
Amsterdam - Rotterdam - Bazel - Zürich
Amsterdam - Rotterdam - Keulen -[ Frankfurt - Milaan - Rome
31 Indië-vlucht no. 781. Hierna tijdelijke stop tot 5/9.
September
1 Uitbreken van de oorlog, de volgende diensten worden gestaakt:
Amsterdam - Berlijn
Amsterdam - Praag - Wenen - Boedapest
Amsterdam - (Doncaster) - Manchester - Liverpool
Amsterdam - Keulen(nachtpostdienst)
Amsterdam - Batavia
1 De dienst Amsterdasm - Christiansand wordt hersteld.
1 KLM had ongeveer 1900 mensen in dienst, 1919 12!
2 Dienst Amsterdam - (Rotterdam) - Parijs wordt gestaakt.
2 Het Europese luchtnet is thans teruggebracht tot:
Amsterdam - Croydon 2x per dag
Amsterdam - Kopenhagen - Malmö 2x per dag
Amsterdam - Christiansand - Oslo 3x per week
3 Dornier Do 18 M2+GK noodlanding bij Terschelling.
4 Opening van de 1x wekelijkse dienst Curaçao - Paramaribo - Trinidad met de PJ-AIM.
4 Handley Page Whitley boven Hengelo gooide pamfletten uit.
4 Ook onbekende vliegtuigen gemeld 's nachts boven Coevorden, Dedemsvaart en Doesburg.
5, 7 en 8 Amsterdam - Batavia vluchten 782, 783 en 784(extra). Tijdelijke stop tot 16/9.
10 De diensten op Engeland worden tijdelijk gestaakt.
16 Heropening van de dienst op Ned. Oost-Indië, waarbij de frequentie teruggebracht is
tot 2x per week en Napels het begin- en eindpunt in Europa is. Inclusief de treinreis
Amsterdam - Napels wordt de afstand Amsterdam - Batavia afgelegd in 9 dagen.
Eerste vlucht uit Napels door Te Roller met de PH-ARG Gier.
20 Heropening van de dienst Amsterdam - Brussel v.v. in samenwerking met SABENA.
Oktober
16 Heropening van de dienst op Engeland waarbij Croydon vervangen is door Shoreham.
16 Het Europese net bestaat nu uit:
Amsterdam - Kopenhagen - Malmö 3x per dag KLM/ABA/DDL
Amsterdam - Brussel
Amsterdam - Shoreham
Amsterdam - Christiansand - Oslo
31 De dienst op Oslo wordt tijdelijk gestaakt; de verbinding met Brussel wordt teruggebracht
tot 1x per dag.
Eind. Oktober: Vertrek van speciaal 'kindervliegtuig' (PH-ARG, Hulsebos) naar Batavia/Bandoeng.
In het kader van
gezinshereniging werden in Holland studerende kinderen naar
hun ouders gebracht.
November
9 Verdubbeling van de dienst op Shoreham.
13 De DDL opent een anderdaagse dienst op Shoreham i.s.m. de KLM.
November PH-ALO Oehoe, PH-ARE Emoe, PH-ASR Roek (in maart 1939 aan de vloot toegevoegd) worden via Kopenhagen,
Berlijn, Wenen naar Napels voor inzet op de Indië-lijn.
November Koolhoven F.K.51 405 weervliegtuig kwam na hoogtevlucht uit boven Duitsland en landde daar.
December
27-29 Met de PH-ALE Edelvalk wordt een proefvlucht Amsterdam - Shoreham - Madrid - Lissabon gemaakt ter
voorbereiding op een geregelde dienst. Tevens te Lissabon als reservekist voor de Indië-lijn.
gezagvoerder H. Brinkhuis
2e bestuurder J. Stroeve
radiotelegrafist J. Varekamp
werktuigkundige J.P.M. Molenaar
De KLM-vloot per 1 jauari 1939:
4 Fokker F.VIIa : PH-ACT, PH-ADZ, PH-AEB, PH-ALY
1 Fokker F.VIIIa : PH-OTO(fototoestel)
2 Fokker F.XXII : PH-AJP Papegaai, PH-AJR Roerdomp
1 Fokker F.XXXVI : PH-AJA Arend
1 Carley : PH-AFI
6 Koolhoven F.K.43 : PH-AJK Krekel, PH-AJL Libel, PH-AKB Bromvlieg, PH-AKD Dar, PH-ASN Nonvlinder, PH-ASO Olietor
1 Koolhoven F.K.48 : PH-AJX Ajax
1 Lockheed 14 : PH-ASL Lepelaar
1 Stearman Hammond Y : PH-APY
13 Douglas DC-2 : PH-AKH Haan, PH-AKI Kievit, PH-AKJ Jan van Gent, PH-AKK Koetilang, PH-AKN Nachtegaal,
PH-AKO Oeverzwaluw, PH-AKP Perkoetoet, PH-AKQ Kwak, PH-AKR Rietvink, PH-AKS Sperwer,
PH-AKT Toekan, PH-ALD Djalak, PH-ALE Edelvalk
17 Douglas DC-3 : PH-ALH Hop, PH-ALI Ibis, PH-ALN Nandoe, PH-ALO Oehoe, PH-ALP Pelikaan
PH-ALR Reiger, PH-ALT Torenvalk, PH-ALU Uil, PH-ALV Valk, PH-ALW Wielewaal
PH-ARB Buizerd, PH-ARE Emoe, PH-ARG Gier, PH-ARW Wulp, PH-ARX Xema
PH-ARZ Zilverreiger, PH-ASK Kemphaan,
West-Indië
1 Fokker F.VIII : PJ-AED Duif
2 Fokker F.XVIII : PJ-AIS Snip, PJ-AIO Oriol
4 Lockheed 14 : PJ-AIK Kolibrie, PJ-AIM Meeuw, PJ-AIP Parkiet, PJ-AIT Troepiaal
BALANS KLM 1939
A. Binnenlands en Europees luchtnet.
Vervoerd werden 117.455 passagiers, 1.994.770 kg vracht en bagage, 736.510 kg post.
Er werden 20.900 uren gevlogen en 4.708.020 km afgelegd.
B. Amsterdam - Batavia route.
Vervoerd werden 6.156 passagiers, 80.090 kg vracht en bagage, 158.985 kg post.
Er werden 15.209 uren gevlogen en 3.849.400 km afgelegd.
C. West-Indisch luchtnet
Vervoerd werden 14.600 passagiers, 42.450 kg vracht en bagage, 10.615 kg post.
Er werden 3.858 uren gevlogen en 867.000 km afgelegd.
In Crasharchief 1939 worden onderstaande incidenten behandeld:
02.01.1939 PH-ALN Douglas DC-3 Lyon Frenken,
H.J. Motorstoring
04.01.1939 PH-AKR Douglas DC-2 Schiphol Dijk
van, E. Kwam niet los, ijsaanslag
04.01.1939 PH-ALD Douglas DC-2 Schiphol Geysendorffer, G. Kwam
niet los, ijsaanslag
05.01.1939 PK-AFQ Lockheed Super Electra Bali Messel van, G. Motorstoring,
bomen geraakt
12.01.1939 PH-ATO Koolhoven F.K.58 Vinderhoute Coppers, Th.H.J. Noodlanding,
motorstoring(F)
13.01.1939 PH-ALW Douglas DC-3 Medan onbekend Motorstoring
17.01.1939 D-IFVS Arado Ar 66 Delden Hage Noodlanding, verdwaald(F)
19.01.1939 PH-AKH Douglas DC-2 Twente Montfoort
van,H. Uitgeweken, Schiphol
zat dicht
19.01.1939 PH-ARW Douglas DC-3 Twente Hondong, J.J. Uitgeweken, Schiphol
zat dicht
19.01.1939 D-AXAT Junkers Ju 52 Twente Wiskamp Uitgeweken,
Schiphol zat dicht
29.01.1939 PH-ALD Douglas DC-2 Londen onbekend Hoogteroer beschadigd
05.02.1939 PH-87 Grunau 9 (ESG) Eindhoven Wit de, W.J.H. Botsing
tegen obstakel
08.02.1939 301 Fokker G-1 Soesterberg Sonderman, G. Noodlanding,
brandstofstoring
09.02.1939 PH-AKN Douglas DC-2 Schiphol Steinbeck, S.A. Ruitenwisser vloog tegen schroefbladen.
17.02.1939 PK-WDR de Havilland Hornet Moth Gratey Rous, W.D. Noodlanding,
mist
22.02.1939 D-ALUN Junkers Ju 52 Schiphol Burgstaller, A. Onderstel bezweek
07.03.1939 PH-AVA Koolhoven F.K.58 Diest onbekend geen
informatie
12.03.1939 G-ADUY Short S.23 Batavia onbekend Lek(F)
16.03.1939 PH-AIU Pander Multipro Schiphol Rollmann, H. Noodlanding
16.03.1939 PH-# Koolhoven F.K.46 Schiphol onbekend Noodlanding
18.03.1939 NX19901 Boeing 307 Stratoliner Alder Barr, J.A. Vleugelbreuk(F)
30.03.1939 D-10-895 #
Arnhem Hanisch, W. Buitenlanding
03.04.1939 PH-91 Schneider Grunau
Baby Abbenes Teepe, L.H.J. Traverserend
03.04.1939 F-ANZO Caudron Hoeoe Martinet, H. Noodlanding
09.04.1939 PH-77 R.R.G. Zögling 10m Langeveld Hoogendoorn,
J.W. Botsing tegen obstakel
10.04.1939 PH-10 R.R.G. Zögling Langeveld Koenen, A.J. Harde landing
15.04.1939 PH-ALU Douglas DC-3 Bagdad Scholte, J.B. Motorstoring
21.04.1939 PH-ALN Douglas DC-3 Rangoon Brugman, L.A. Vleugel raakte de grond
21.04.1939 WL-EEDJ #
Beuningen onbekend Noodlanding,
brandstofgebrek
21.04.1939 D-# #
Zoutkamp onbekend Noodlanding,
verdwaald
21.04.1939 F-# Caudron Darmo onbekend Noodlanding
22.04.1939 PH-# Douglas DC-3 Berlijn onbekend Stormschade
23.04.1939 PH-ASP Douglas DC-3 Berlijn onbekend Aangereden
door Duits vliegtuig
03.05.1939 PJ-AIT Lockheed Super Electra La Guaira onbekend Vogelaanvaring
04.05.1939 D-10-848 #
Zwolle onbekend Buitenlanding
04.05.1939 PK-AES Grumman G.21A Goose Late Sentani Dijk van Gezonken
07.05.1939 PH-39 Grunau 9 (ESG 29) Vlissingen Helsdingen van Harde landing
07.05.1939 PH-56 Grunau 9 (ESG) Eelde geen Omgewaaid
07.05.1939 PH-73 R.R.G. Zögling Amsterdam Akerboom, J. Botsing
tegen een boom
14.05.1939 PH-58 Schneider Grunau
Baby Eindhoven onbekend Gekraakt
14.05.1939 PH-90 NV Vliegtuigbouw V.20 Teuge Snellen,
R.J. Afgegleden
14.05.1939 D-# #
Haaksbergen onbekend Buitenlanding
15.05.1939 D-IAGS Gotha Go.145 Renkum Közle, K. Voorzorgslanding, verdwaald
15.05.1939 D-# #
Leeuwarden onbekend Voorzorgslanding,
verdwaald
16.05.1939 PH-74 Grunau 9 (ESG) # onbekend avia39,2;
18.05.1939 PH-82 Grunau 9 (ESG) Hilversum Vliet, H.W. Omgewaaid
19.05.1939 PH-AKQ Douglas DC-2 # onbekend Motorstoring
20.05.1939 PH-60 R.R.G. Zögling Maaldrift Mullaart, A. Harde landing
21.05.1939 PH-86 Schneider Grunau
Baby Grave Noordenbos, A.M. Buitenlanding
21.05.1939 PH-92 Grunau 9 (ESG) Eindhoven onbekend A-bok gekraakt
21.05.1939 D-9-365 Jacobs/DFS Rhönbussard Zutphen Werner,
H. Buitenlanding
23.05.1939 D-# #
Dalen onbekend Voorzorgslanding, verdwaald
24.05.1939 PH-ATL de Havilland Puss Moth Teuge Tempelman, J. Foutieve
landing
26.05.1939 PH-ALH Douglas DC-3 Schiphol Rab,
M.S. Buiklanding
26.05.1939 PH-ASN Koolhoven F.K.43 Texel Tijen
van, R. Tegen de grond gevlogen(F)
03.06.1939 PH-79 R.R.G. Zögling Amsterdam Deiliegus Harde landing
04.06.1939 PH-AJG de Havilland Tiger Moth Ypenburg onbekend Beschadigd
06.06.1939 PH-AJN Koolhoven F.K.41 Eindhoven Bellink,
W.F. Botsing tegen hangaar
06.06.1939 PH-AKN Douglas DC-2 Schiphol Snitslaar, A.D. Noodlanding
op militaire wachtpost(F)
10.06.1939 PH-AJK Koolhoven F.K.43 Vlissingen Tijen
van, R. Overtrokken en afgegleden(F)
12.06.1939 D-# Junkers Den Haag onbekend Boven
Ruigenhoek
18.06.1939 PH-57 Grunau 9 (ESG) Woensdrecht Müller, T. Harde
landing
20.06.1939 D-EZIP Focke Wulf Fw 44
Middelstum Jakobs, F. Noodlanding, verdwaald
00.06.1939 PH-VYG de Havilland Leopard Moth # onbekend Noodlanding, motorstoring
00.06.1939 PH-# Koolhoven F.K.46 Breskens onbekend Noodlanding,
verdwaald
02.07.1939 PH-32 Grunau 8 Ypenburg Locher, A.G.Chr. Traverserend
02.07.1939 PH-71 Schneider Grunau
Baby De Kooy geen Beschadigd
door windstoot
04.07.1939 X-2 Fokker G-1 Schiphol onbekend Remmen weigerden(F)
06.07.1939 WL-IKGO Arade Ar 66 Hengelo Helm, R. Noodlanding
in bebouwde kom(F)
06.07.1939 WL-IKOL Gotha Go 145a Twente onbekend Noodlanding
11.07.1939 PH-44 R.R.G. Zögling De Kooy Spaans, A.C. Harde landing
16.07.1939 PH-# Koolhoven F.K.46 Helmond Hitzel Noodlanding,
verdwaald
23.07.1939 PH-37 R.R.G. Zögling 12m Ypenburg Leeuwen van, P. Botsing met PH-91
23.07.1939 PH-91 Schneider Grunau
Baby Ypenburg geen Aangevlogen
door PH-37
24.07.1939 PH-ATP Miles M.17 Monarch Eelde onbekend Harde landing
25.07.1939 PK-SAO de Havilland Moth Soerabaja Libourel, J.H. Zwaar
beschadigd(F)
26.07.1939 PH-AKO Douglas DC-2 Eindhoven onbekend Botsing
tegen deur
29.07.1939 PH-AKP Douglas DC-2 Amsterdam onbekend Vogelaanvaring
30.07.1939 PH-50 Schneider Grunau
Baby Woensdrecht Vuijst de, J.J. Overtrokken en afgegleden
00.07.1939 PH-ALW Douglas DC-3 # onbekend Middenligger gescheurd
05.08.1939 PH-AFM Pander EG 1 Ypenburg geen Aangereden door PH-APZ
05.08.1939 PH-APZ Lambach HL.II Ypenburg Vriesendorp,
J.J. Botsing tegen PH-AFM
05.08.1939 PH-17 Schneider Grunau
Baby Twente Fieijra, J. Botsing tegen boom(F)
06.08.1939 PK-SAC Bücker Bü 131 Jungmann Wonokromo onbekend Noodlanding
07.08.1939 PH-AKK Douglas DC-2 Rotterdam onbekend Botsing
tegen schutting
07.08.1939 PH-92 Grunau 9 (ESG) Eindhoven onbekend A-bok gekraakt
08.08.1939 PH-38 Grunau 9 (ESG 29) Twente Cellier
Muller du Botsing tegen obstakel
08.08.1939 PJ-AIP Lockheed Super Electra Aruba Vicellio, A.J. Vleugel
raakte de grond
12.08.1939 PH-AJA Fokker F.XXXVI Wijk
aan Zee onbekend Laagvliegen
18.08.1939 PH-ARW Douglas DC-3 Haamstede onbekend Vleugeltip
beschadigd
18.08.1939 PH-84 Schneider Grunau
Baby Terlet Lamsweerde
van,L. Tegen de grond gevlogen
19.08.1939 PH-APN Koolhoven F.K.46 Ypenburg Lessen van, N.J. Botsing
in de lucht met PH-FKD
19.08.1939 PH-FKD Koolhoven F.K.46 Ypenburg Overvest van, H. Botsing in de lucht met PH-APN
19.08.1939 PH-91 Schneider Grunau
Baby Eindhoven Locher, A.G.Chr. Vleugel raakte de grond
27.08.1939 PH-10 R.R.G. Zögling Langeveld Hugenholtz, N. Botsing tegen wagentje
28.08.1939 PH-AST Douglas DC-3 Amsterdam onbekend Vogelaanvaring
00.08.1939
PH-AKR Douglas DC-2
Kjevik onbekend
Weggezakt(F)
00.08.1939 PH-NLS Koolhoven F.K.46 Ypenburg onbekend Beschadigd
01.09.1939 PH-ALV Douglas DC-3 Rangoon Geysendorffer,
G. Onderstel bezweek(F)
05.09.1939 PJ-AIM Lockheed Super Electra Trinidad Rüpplin von Keffikon,K. Motorstoring
10.09.1939 PK-# #
Medan onbekend Schade
17.09.1939 PH-ALU Douglas DC-3 Schiphol onbekend Overrun
26.09.1939 PH-ASM Douglas DC-3 Helgoland Moll,
J.J. Beschoten(F)
00.09.1939 PH-JUH de Havilland Leopard Moth # Heijmans, H.S. In
beslag genomen
13.10.1939 PH-AJG de Havilland Tiger Moth Ypenburg Vossen van der,L. Botsing
met PH-APN
13.10.1939 PH-APN Koolhoven F.K.46 Ypenburg Pelder, F. Botsing met PH-AJG
17.10.1939 PH-AST Douglas DC-3 Shoreham onbekend Water tegen remkleppen
22.10.1939 PJ-AIP Lockheed Super Electra La Guaira André de la Porte, P.C. Onderstel bezweek
26.10.1939 PK-AFF Fokker F.VIIb-3m Kiunga Rouffaer, J. Over de kop
27.10.1939 PH-NLS Koolhoven F.K.46 Ypenburg Yland, J.C. Botsing tegen luidsprekerpaal(F)
00.10.1939 PK-SAC Bücker Bü 131 Jungmann # onbekend geen informatie
05.11.1939 PH-ALP Douglas DC-3 Karachi Moll,
J.J. Motorstoring
09.11.1939 PJ-ACA Piper J3C-40 Cub Hato Wenckebach Ongeval(F)
10.11.1939 PH-ARZ Douglas DC-3 Shoreham onbekend Botsing tegen deur
11.11.1939 PH-AKI Douglas DC-2 Rotterdam onbekend Vleugeltip
beschadigd
14.11.1939 PH-ARB Douglas DC-3 Alexandrië Dijk van, E. Motorstoring
19.11.1939 PK-SAL Miles M.2 Hawk Darmo Sanders Verongelukt
30.11.1939 PH-ASR Douglas DC-3 Shoreham onbekend Water tegen remkleppen
02.12.1939 PH-AEB Fokker F.VIIa Schiphol onbekend Staartwiel
beschadigd
02.12.1939 PH-ASK Douglas DC-3 Esbjerg Smirnoff,
I.W. Noodlanding, motorstoring
04.12.1939 PK-AFQ Lockheed Super Electra Brunette Downs onbekend Noodlanding, motorstoring
11.12.1939 PK-SAI Walraven W-4 Bandoeng Oyens, C.W.A. Afgegleden
26.12.1939 VH-ABD Short S.23 Empire Batoedjaja onbekend Noodlanding
27.12.1939 PH-ALE Douglas DC-2 Schiphol Brinkhuis,
H. Motorstoring
00.00.1939 PH-AIB Pander EF 85 # onbekend Landingsgestel bezweek
00.00.1939 PH-36 Grunau 9 (ESG 29) Venlo onbekend Harde landing
Illusies en Incidenten 1939
In het uiterst interessante boek "Illusies en Incidenten" van het schrijverscollectief "Werkgroep Mobilisatie",
(t.w. Rob de Bruin, Peter Grimm, Henk Hoiting, Peter Luijten, Jaap van Vliet en Leo Zwaaf) worden systematisch
de schendingen van het Nederlandse luchtruim opgesomd. Een mooi stuk research!
Bij opname in het "Dagboek" van al deze gevallen krijgt dit belangrijke werk m.i. wat te weinig aandacht.
Vandaar hier een aparte opgave van de in dit werk vermelde schendingen.
NB. Ik zal me in de meeste gevallen beperken tot het zeer kort benoemen van het incident, in genoemd boek is
natuurlijk veel meer informatie te vinden. Oók over allerlei 'kleinere' schendingen in het grensgebied en langs
de kust die ik hier niet allemaal zal herhalen.
10/3 Dornier Do 17 boven Groningen
19/4 Duits vliegtuig boven Gramsbergen en Coevorden.
21/4 Dornier Do 17 S5-C107 noodlanding bij Munnekezijl
21/4 Noodlanding Duits vliegtuig bij Nijmegen.
15/5 Duits vliegtuig bij Leeuwarden geland.
15/6 Bij Warffum verongelukt een Duits vliegtuig. Mislukte noodlanding, bemanning ongedeerd.
20/5 Zeven Duitse vliegtuigen boven ons land.
4/9 Duitse bommenwerpers boven Uithuizen, Ulrum, Dokkum en Texel.
8/9 Duitse tweedekker WL-ICLE boven Venlo.
NB. WL-ICLE staat in de registers als een Messerschmitt Bf 108, een ééndekker..
8/9 Drie Duitse toestellen boven Ooyen(Gld.).
11/9 Duits vliegtuig, vermoedelijk He 111, boven IJssel tussen Arnhem en Zutphen.
13/9 Schietincident Fokker T-VIIIW R-5 en Heinkel He 115 M2+LH. De Fokker moest noodlanden en zonk.
De Heinkel schoot de bemanning te hulp maar durfde wegens lekgeschoten drijver niet weer te starten.
De daarna te hulp schietende Dornier Do 18D raakte eveneens lek. Heinkel He 59 D-APIE arriveerde
ook nog. Maar de M2-LH was inmiddels toch weer gestart en kwam mét de Nederlanders op Norderney aan.
20/9 Duits vliegtuig boven Donkerbroek.
21/9 Duits vliegtuig voor Bergen. Twee G-1's stijgen op.
21/9 Duits vliegtuig boven Nijverdal.
26/9 Zes Duitse vliegtuigen boven Venlo en Helden.
3/10 Duits vliegtuig boven Nieuweschans. Vlak over de grens neergestort, piloot H. Zimmerman kwam met
zijn parachute in Nederland terecht en werd geïnterneerd.
4/10 Twee vliegtuigen boven Roermond, Helden en Horn.
16/10 Onbekend vliegtuig boven Texel.
16/10 Een aantal Bf 109's boven de Seldersche Heide.
16/10 Een Bf 109 boven Doornenburg en Oeffelt.
16/10 Tweemotorige eendekker boven Roermond, Posterholt, Vlodrop en Maalbroek.
17/10 Duitse bommenwerper boven Enschede, Hengelo, Borne en Almelo.
19/10 Twee Bf 109's boven Denekamp en Ootmarsum.
28/10 Duits militair toestel boven Enter.
2/11 Aangeschoten Heinkel He 111 vliegt op één motor dwars over Nederland. Twee uur duurde deze overtocht.
4/11 Duits vliegtuig voor de kust bij Den Haag.
10/11 Duitse vliegtuigen boven Roermond en St. Odilienberg.
17/11 Vreemde lichtkogels waargenomen bij Zutphen
21/11 Duits vliegtuig boven Westkapelle.
23/11 Duits vliegtuig boven Ameland.
28/11 Duitse tweedekker boven Maastricht.
28/11 Duits vliegtuig boven Venlo.
28/11 Duits vliegtuig boven Westkapelle.
28/11 Duits vliegtuig boven Krabbendijke.
5/12 Vreemde lichtkogels bij Brummen, Apeldoorn, Borculo, Deventer en Hattem.
6/12 Een Heinkel He 59 voor de kust bij Den Haag.
6/12 Een Heinkel He 59 ML+TL maakt noodlanding bij Terschelling.
8/12 Duitse toestellen boven Ameland en Vlieland..
9/12 Vreemde lichtverschijnselen bij Deventer, Hattem en Zutphen.
15/12 Lichten op grote hoogte bij Haaksbergen.
16/12 Een Dornier Do 18 M2+GK bij Texel beschoten.
17/12 Duitse verkenner (vermoedelijk een He 111) maakt spionagevlucht van Achterhoek naar Utrecht.
17/12 Duitse verkenner (vermoedelijk weer een He 111) maakt fotovlucht Teuge en Radio Kootwijk.
17/12 Duitse verkenner boven Goor. Gemeld als Messerschmitt bommenwerper(sic).
17/12 Duits luchtschip boven Raalte en Kampen.
21/12 Duitse verkenner boven Arnhem.
22/12 Duits vliegtuig boven Duiven. Heeft problemen en geeft lichtsignalen af.