Opsomming van de bekende
ongevallen en incidenten in 1929
Herman Dekker: Contact
Uw commentaar in de vorm van aanvullingen (foto's!)
en/of correcties wordt zéér op prijs gesteld!
13.01.1929 H-NADV Pander
EC Rotterdam Graft van,
W.
ja nee
20.01.1929 D-1250 Koolhoven
F.K.33 Amersfoort
onbekend ja
nee
30.01.1929
H-NAEG Fokker
F.VIII Oostende Hondong,
J.J. ja nee
31.01.1929
H-NAEG Fokker
F.VIII
Croydon Hondong,
J.J. ja nee
00.01.1929
H-NAEN Fokker
F.VIIb-3m
Praag
Frijns, G.M.H. ja
nee
02.02.1929
PH-ADV Pander
EC
Waalhaven Graft van,
W. ja
nee
08.02.1929 H-NADN Fokker
F.VIIa
Rotterdam
onbekend ja
nee
08.02.1929 H-NADZ Fokker
F.VIIa
Rotterdam
onbekend ja
nee
08.02.1929 H-NAEF Fokker
F.VIII
Rotterdam
onbekend ja
nee
08.02.1929 H-NAEI Fokker
F.VIII
Rotterdam
onbekend ja
nee
08.02.1929 H-NAEP Fokker
F.VIIb-3m
Rotterdam
onbekend ja
nee
12.02.1929
D-1314 Rohrbach Roland 1 Vinkeveen
onbekend ja
nee
16.02.1929 H-NADW Pander
EC
Rotterdam Graft van,
W.
ja nee
02.03.1929
PH-AEV Pander
EC Tiengemeten
Vlaming de, M. ja
nee
09.03.1929
G-AABA de
Havilland Moth Terschelling Peacey,
A.C. ja nee
14.03.1929
D-1081 Dornier
B Merkur Schaesberg
onbekend ja
nee
17.03.1929
D-# #
Baexum
onbekend ja
nee
30.03.1929
PH-AEX Pander
EC
Bussum Eck
van, J.H. ja
nee
03.04.1929
PH-AET Fokker
F.VIIa
Windesheim Tepas,
Q.
ja ja
10.04.1929
D-1250 Koolhoven
F.K.33 Waalhaven
Weichel
ja ja
18.04.1929
PH-AEX Pander
EC
Wilhelminapolder Eck van, J.H.
ja nee
11.05.1929
D-1090 Junkers
G 24
Vlissingen
onbekend
ja nee
12.05.1929 PH-AEX Pander
EC
Noordwijk Eck van,
J.H.
ja nee
22.05.1929 D-#
#
Schiermonnikoog
onbekend
ja nee
27.05.1929
PK-SAA Klemm
L 25
Andir
Schütt, K.F.
ja ja
28.05.1929 PH-ADX Fokker
F.VIIa
Putten
Pellens, E.C.
ja nee
07.06.1929
SE-AAG Junkers
G 23
Coevorden
onbekend
ja nee
13.06.1929 PH-ADN Fokker
F.VIIa
Bussum
Soer, P.
ja nee
17.06.1929
G-EBMT Handley
Page W10 Het Kanaal
Brailli, R.P.D.
ja ja
26.06.1929
F-AJBO Morane
Saulnier 25 Halfweg Hilsz,
M. ja nee
28.06.1929
PH-ADL Pander
DB
Rotterdam Beek van,
K.A.
ja nee
05.07.1929
PH-#
#
Vlissingen
onbekend
ja nee
08.07.1929
D-564 Junkers
F 13
Kamperland
onbekend ja
nee
09.07.1929
PH-AEF Fokker
F.VIII
Rotterdam Sillevis,
L.
ja nee
19.07.1929 PH-ADW Pander
EC
Voorburg Schmidt Crans,
H.M. ja nee
19.07.1929 PH-AEX Pander
EC
Gilze-Rijen Eck van, J.H. ja nee
20.07.1929
PH-ADW Pander
EC
Delft
Graft van, W.
ja nee
22.07.1929
PH-AEX Pander
EC
Hapert Eck
van, J.H.
ja nee
00.08.1929
D-# Fokker
F.III
Ede
onbekend
ja nee
12.08.1929
D-1672 BFW
M 23b
Verwolde
Offermann
ja nee
13.08.1929
D-1682 Junkers
A50 Junior Deventer
Kneer
ja nee
13.08.1929
D-#
#
Bussum
Kneer ja nee
16.08.1929
D-# #
Ten Esschen Meulenberg
ja nee
19.08.1929
PH-ADW Pander
EC
Rotterdam Graft van,
W. ja ja
23.08.1929
PH-AGM Pander
P.1
Bolzano
Redelé, L.M.I.
ja nee
31.08.1929
PH-ADV Pander
EC
Rotterdam Graft van,
W.
ja nee
04.09.1929 PH-AEG Fokker
F.VIII
Oostende
onbekend
ja nee
04.09.1929 PH-AEJ Pander
EC
Bruinisse Graft van,
W. ja
ja
04.09.1929
PH-AEX Pander
EC
Bruinisse Schmidt Crans,
H.M. ja nee
04.09.1929 D-1731 Heinkel
He 10 Schellingwoude
onbekend ja ja
13.09.1929
PH-ADO Fokker
F.VIIa
Oostende Veenendaal
van, W.C.ja ja
26.09.1929
PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m
Setul
Tepas, Q. nee nee
30.09.1929
PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m
Setul
Duimelaar, J.J.E. ja nee
15.10.1929
PH-AEZ Fokker
F.VIIb-3m Taurus Gebergte Smirnoff, I.W.
ja nee
17.10.1929
PH-AEZ Fokker
F.VIIb-3m
Arnhem
Smirnoff, I.W. ja ja
19.10.1929
PH-AGB Fokker
F.VIIb-3m
Konia
Aler, I.A. ja nee
30.10.1929
G-#
#
Papendrecht
onbekend ja nee
08.11.1929
PH-#
#
Survilliers
onbekend ja nee
13.11.1929
PH-AGN Pander
P.2
Hellevoetsluis Maas van der, H.J. ja
ja
16.11.1929 PH-ADW Pander
EC
Woubrugge Graft van,
W. ja nee
16.11.1929 D-1017 Junkers
G 24
Echteld
Helm
ja nee
02.12.1929
PH-#
#
Lympne
onbekend ja
nee
03.12.1929
PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m
Deventer Duimelaar,
J.J.E. ja nee
08.12.1929
PH-AEZ Fokker
F.VIIb-3m
Jodhpur Beekman,
W.M.O.A. ja
nee
15.12.1929
PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m Constantinopel Tepas,
Q. ja
nee
19.12.1929
PH-ADW Pander
EC
Moerkapelle Hindriks, H.
ja
nee
NEDERLANDSE ONGEVALLEN EN INCIDENTEN 1929
13.01.1929
H-NADV Pander
EC
22 Waalhaven Terug / Top
Er was een
bout van het onderstel gebroken en daardoor raakte het gehele onderstel
beschadigd. Er moest een nieuw onderstel
gemonteerd worden.
Bestuurder:
W. van Graft.
20.01.1929
D-1250
Koolhoven
F.K.33
1 Amersfoort
Terug / Top
Wegens
een lek in de olieleiding van motor #2 moest de bestuurder een noodlanding
maken. Hij voerde die uit in een weiland in de
Hoekerpolder tussen Amersfoort
en Nijkerk.
Het toestel was op weg naar Amsterdam om daar reclamevluchten uit
te voeren.
De
volgende dag kon het gerepareerde toestel de reis voortzetten.
Bericht in de NRC 21.1.1929. (KB)
30.01.1929 H-NAEG Fokker F.VIII 5044 Oostende(OO) Terug /
Top
Boven Vlissingen en Cadzand waren al trillingen voelbaar en boven
België namen deze zodanig toe dat de bestuurder tot een
voorzorgslanding besloot.
Tijdens de landing brak de propeller van de
as en sloeg tegen een hangaardeur.
De volgende dag werd weer opgestegen met een nieuwe propeller.
Bestuurder: J.J. Hondong.
31.01.1929
H-NAEG Fokker
F.VIII
5044 Croydon(G)
Terug / Top
Tijdens
de vlucht kwam het toestel in de mist terecht. Waargenomen werd dat het
toestel iets raakte, na de landing bleek de romp aan de onderkant over
de gehele lengte te zijn opengereten. Tussen de stijlen van het
onderstel hingen wilgentakken...
Dit incident bezorgde de bestuurder de bijnaam "Jan de woudloper"! Schade ƒ 1053,30.
Bestuurder:
J.J. Hondong.
00.01.1929 H-NAEN Fokker
F.VIIb-3m
5095 Praag(CS)
Terug / Top
De
terugvlucht vanuit Nederlands-Indie liep nogal vertraging op.
Het vertrek was
op 8 januari, maar eerst moest in Constantionpel
drie dagen gewacht
worden op
een startvergunning waarna ook in Praag nog een vertraging van twee dagen
ontstond wegens een defecte motor. Pas op 22 januari werd Schiphol bereikt.
Gezagvoerder:
G.M.H. Frijns. Co-piloot: J.J.E. Duimelaar. Boordwerktuigkundige: C.A.
Bruynesteyn.
02.02.1929
PH-ADV Pander
EC 22 Waalhaven
Terug / Top
Bij een
landing werden onderstel en romp beschadigd.
Bestuurder:
W. van Graft.
08.02.1929 H-NADN Fokker
F.VIIa 4984 Rotterdam
Terug / Top
H-NADZ Fokker
F.VIIa
2
H-NAEF Fokker
F.VIII
5043
H-NAEI Fokker
F.VIII
5046
H-NAEP Fokker
F.VIIb-3m
5097
Als
gevolg van de hardbevroren grond werden staartsteunen en stuurbruggen
beschadigd van bovenstaande toestellen.
NB. In het Nederlands Crash Archief houd ik me w.b. het
nationaliteitskenmerk aan de officiële datum 28.2.1929. Lees
hierover het commentaar in "Toelichting op de Registers" en de precieze
toedracht per BvI in de BvI-nummer opgave van het Eerste Register.
12.02.1929 D-1314 Rohrbach Ro VIIIa
Roland 1 38 Vinkeveen
Terug / Top
Het
driemotorige toestel van de dienst Berlijn-Hannover-Amsterdam moest in de
Veenpolder van Vinkeveen een noodlanding maken.
De pers meldt dat de motoren “door de strenge vorst niet behoorlijk
konden functioneren”
Van
de bemanning bleven er twee bij het toestel, het derde lid en de enige
passagier werden, samen met de post, per auto naar Schiphol gebracht.
 |
Bericht
in Het Vaderland 13.2.1929. (KB)
Bericht in Het Vaderland 16.2.1929. (KB)
 |
16.02.1929 H-NADW
Pander
EC 23 Rotterdam
Terug / Top
Staartsteun
gebroken.
Bestuurder:
W. van Graft.
02.03.1929 PH-AEV Pander
EC 25 Tiengemeten
Terug / Top
Wegens een storing in de
benzinetoevoer moest de bestuurder op weg naar Rotterdam enige tijd zeer laag boven het
water vliegen maar zag kans op Tiengemeten een veilige landing
uit te voeren.
Na reparatie steeg hij weer op, maar vlak daarna was het weer mis.
En weer kon
hij een goede noodlanding maken in de Bergschenpolder.
Bestuurder:
M. de Vlaming.
NB.
Over het herstel na de eerste noodlanding meldt een andere bron dat die
werd
uitgevoerd door een uit Rotterdam, met een KLM-toestel gearriveerde,
technicus. Het Nieuwsblad voor Roermond vermeldt dit over de tweede.
Hoe het ook zij, na de tweede noodlanding werd het toestel door H.
Schmidt Crans naar Rotterdam teruggevlogen.
Ook
over de datum bestaat geen eenduidigheid, mogelijk gebeurde het op 3 maart.
 |
Bericht in Het Vaderland 3.3.1929. (KB)
Het
Vaderland ziet hier Jhr. F.L. van Riemsdijk over het hoofd, die in
najaar 1909 z'n eigen Curtiss aanschafte en in 1910 FAI Brevet no.34
behaalde.
Alinea
uit het maandverslag van de
RSL-Materialenafdeling.
(Coll. H. Dekker)

|
09.03.1929
G-AABA de
Havilland D.H.60X Moth 700 Terschelling Terug / Top Op
12.3.1929 liep SS “Margot” de haven van Hull binnen met (de) wrakstukken van
een vliegtuig die boven Terschelling uit zee waren gevist. Het toestel was uit
Nottingham vertrokken en verongelukte tussen 19.00 en 20.00 uur.
Op
Terschelling werd een explosie gehoord, maar de reddingsboot trof op de
vermoedelijke plaats toen niets aan.
Bestuurder:
A.C. Peacey.
Bericht in Het Centrum 12.3.1929. (KB)
14.03.1929
D-1081 Dornier
B Merkur 129 Schaesberg Terug / Top
Tengevolge
van een motordefect moest het postvliegtuig dat op weg was van Hamburg naar
Keulen een noodlanding maken.
Het terrein was erg doorweekt en na 100 meter zakten de
wielen weg en kwam het toestel op de neus te staan.
De schroef werd vernield, de uit drie personen bestaande bemanning en de passagier bleven ongedeerd.
Bericht in het Vaderland 15.3.1929.
(KB)
17.03.1929
D-# #
=
Baexum
Terug / Top
“Tengevolge van een motordefect moest een
vliegmachine van het bekende circus Gleich dat
op weg was naar Brussel een
noodlanding maken op een roggeveld tusschen de gemeenten
Baexum en Haelen. Het
vliegtuig kwam geheel op den kop te staan, waarbij de propeller
zwaar
beschadigd werd.
Persoonlijke ongelukken kwamen niet voor. Het vliegtuig zal
ter plaatse hersteld worden.”
Bericht in Het Vaderland 19.3.1929.
(KB)
30.03.1929 PH-AEX Pander
EC
26 Bussum Terug / Top
Wegens een
losgeraakte bougiekabel moest een noodlanding gemaakt worden.
Geen schade en
zonder verdere hulp weer opgestegen.
Bestuurder:
J.H. van Eck.
03.04.1929 PH-AET Fokker
F.VIIa
4
Windesheim Terug / Top
Wegens
een motorstoring moest de bestuurder een noodlanding maken in de buurt van
Zwolle.
De dagbladpers weet te melden dat deze piloot dat ook het jaar daarvoor
al overkomen was. In de uitloop raakte een rem defect en
reed het toestel een
sloot in. Het werd ernstig beschadigd.
Alle inzittenden, twee bemanningsleden,
vier passagiers en één hond bleven ongedeerd.
Gezagvoerder:
Q. Tepas.
Rechts: knipsel van onbekende herkomst.
Bericht in Het Centrum 4.4.1929. (KB)
 |
 |
Bericht in de Zwolsche Courant 3.4.1929.
(Coll. Jan Evert Leeuw)
Bericht in de NRC 4.4.1929. (KB)
10.04.1929 D-1250 Koolhoven
F.K.33 1001 Waalhaven Terug / Top
Tegen 9
uur ‘s avonds kwam het toestel terug van een reclamevlucht boven Rotterdam.
Bij
de nadering boven de schutting was alles nog normaal maar men zag toen het
toestel
iets bijprikken en daarna hoorde men een
ratelend geluid.
Toen het wel
erg lang duurde voor het toestel bij de opstelplaats arriveerde ging men in het
donker zoeken en trof het met gebroken
onderstel aan.
De
bestuurder verklaarde de de landing niet hard was geweest en dat de oorzaak
ondeugdelijk materiaal geweest moest zijn.
De sporen op de grond suggereerden
een toch wel vrij harde landing op het linker wiel.
Bestuurder:
Weichel. Tweede bestuurder: Dohin. Boordwerktuigkundigen: Jenssen en Störig.
Het door ir. Kuipers opgestelde RSL-rapport. (Coll. H. Dekker)
 |
 |
 |
En het bericht in Het Vaderland 11.4.1929. (KB)
 |
Na de buiklanding in de mist. (Coll. H. Dekker)
18.04.1929
PH-AEX Pander
EC
26 Wilhelminapolder Terug /
Top Wegens een
verstopt brandstoffilter in de carburateur moest een noodlanding gemaakt
worden bij Wilhelminadorp. Geen schade en zonder verdere hulp weer opgestegen.
Bestuurder:
J.H. van Eck.
Bericht in Het Vaderland 19.4.1929. (KB)

11.05.1929
D-1090 Junkers
G.24
915 Vlissingen Terug /
Top Noodlanding
wegens een defect aan motor #3. Anderhalf uur later arriveerde er al een
Engelse machine om de zes passagiers naar Londen verder te vervoeren.
Bericht in de NRC 13.5.1929. (KB)
12.05.1929
PH-AEX Pander
EC
26 Noordwijk Terug / Top
Noodlanding
wegens magneetstoring. Na reparatie weer opgestegen.
Bestuurder:
J.H. van Eck.
22.05.1929 D-#
#
=
Schiermonnikoog Terug / Top
Een nieuwe Duits watervliegtuig zou z'n eerste
reis van Friedrichshafen naar Norderney maken.
Het was kennelijk uit de koers
geraakt en wegens brandstofgebrek werd een noodlanding ten Noorden van
Schiermonnikoog
gemaakt. “De eendekker is
in goede orde te Oostmahorn binnen gebracht.”
Bericht in Het Centrum 24.5.1929. (KB)
27.05.1929 PK-SAA Klemm
L 25
= Andir
Terug / Top
De
bestuurder maakte met een passagier een lokale vlucht boven het militaire veld
te Andir. Het neergestortte en totaal
vernielde toestel werd gevonden in het ravijn aan
de Westzijde van het veld.
Men neemt aan dat de passagier, bij het
omdraaien om iets tegen de bestuurder te zeggen, tegen het voetenstuur is
gekomen.
De bestuurder had een gebroken pols en rib, de passagier overleed in
het ziekenhuis.
Bestuurder:
K.F. Schütt.
Passagier: C.M.M. Asch van Wijk(┼).
Terug naar de opsomming "Ernstige ongevallen"
 |
Bericht in Het Vaderland 27.5.1929. (KB)
Bericht
in de NRC 28.5.1929. (KB)
 |
Afbeelding overgenomen uit "40 Jaar luchtvaart in Indië"
van Gerard Casius en
Thijs Postma.
28.05.1929 PH-ADX Fokker
F.VIIa
1 Putten
Terug /
Top
Noodlanding
wegens vastgelopen motor. Als gevolg van weigerende remmen kwam het toestel
na
de landing in een sloot terecht.
Ter plekke gerepareerd, o.a. werd een nieuwe
motor geïnstalleerd en daarna door Aler naar Schiphol teruggevlogen.
Bestuurder:
E.C. Pellens.
07.06.1929 SE-AAG
Junkers
G.23
838 Coevorden Terug / Top
Wegens
motorstoring zette de bestuurder om ca. 15.00 uur zijn toestel onder Coevorden
in een weiland aan de grond.
Anderhalf uur later was de storing gerepareerd en
kon weer opgestegen worden.
Bericht in Het Centrum 8.6.1929. (KB)
13.06.1929 PH-ADN
Fokker
F.VIIa
4984 Bussum
Terug /
Top Tegen
16.00 uur moest de bestuurder, die met zeven passagiers onderweg was naar
Schiphol, wegens motorstoring een noodlanding maken op de Hilversumsche Meent.
Er werd een toestel van Schiphol gestuurd, dat nam de passagiers en de post
over en vloog terug naar Schiphol. De 'DN' werd de dag daarna gedemonteerd.
Bestuurder:
P. Soer.
Bericht in Het Centrum 14.6.1929.
(KB)
17.06.1929 G-EBMT Handley Page W10 W10-4 Het Kanaal
Terug / Top
Moest
wegens motorstoring boven Het Kanaal terugkeren, de W10 kon niet op één motor
vliegen.
Helaas, hij haalde het net niet, bij de noodlanding in de buurt van
een trawler ging
het mis. Zes inzittenden werden gered, acht
verdronken.
Onder
hen de Nederlandse passagier mevr. A. Gerzon.
Bestuurder:
R.P.D. Brailli
Boordwerktuigkundige: Barnett
Passagiers: Bosiger(┼); Fleming(┼); A. Fleming; M. Fleming; A. Gerzon(┼); Koracki(┼);
L.P. Malcolm(┼); Meister(┼); J. Roberts(┼); A. Smith(┼); M. Smith; H. Tatham.
Terug naar de opsomming "
Ernstige ongevallen"
Uit de NRC van 18.6.1929. (KB)

26.06.1929 F-AJBO Morane
Saulnier XXXV AR 49
Halfweg
Terug / Top
De
verkeersdienst zag het toestel normaal naderen maar het landde niet.
De
bestuurster verklaarde later dat ze het veld niet kon
vinden en zich aansloot
bij
een passerende Fokker.
Helaas was dat één van de naar Parijs vertrekkende
toestellen, PH-AEH of de
PH-ADZ.
Dus daar werd ze niet wijzer van.
Wegens
brandstofgebrek zette ze het toestel toen maar in een uienveld aan de grond.
Nadat ze van brandstof en olie voorzien was vertrok ze weer.
Er
ontstond nog wel commotie over de schadevergoeding die de uienboer
eiste, eerst
eiste hij ƒ 2000,- wat later teruggebracht werd tot ƒ 500 wat
nog een
exorbitant
bedrag genoemd kan worden natuurlijk.
Hoe dat afgelopen is,
blijkt uit het hieronder geplaatste krantenbericht: daarin
verklaarde
de bestuurster 8000 francs te hebben betaald!
Bestuurster:
Maryse Hilsz.
Het door Gemeente-veldwachter G. de Graaff opgemaakte proces-verbaal. (Coll. H. Dekker)
 |
 |
Berichten in Het Vaderland van 29.6.1929 (onder) en 11.11.1932 (rechts). (KB)
 |
 |
28.06.1929 PH-ADL Pander
DB
21/III Rotterdam
Terug / Top
De
bestuurder nam deel aan de Nederlandse Rondvlucht.
Nadat de 34 toestellen de 240 km. lange afstand
(Waalhaven - Soesterberg - Schiphol - Waalhaven) afgelegd hadden bleek er één
deelnemer te ontbreken.
De
Pander 'ADL' had wegens motorstoring een noodlanding moeten maken “
in de nabijheid van Schiedam”, of, zoals
een andere bron zegt, “
achter de
gasfabriek aan de Keilehaven”.
Dat
de noodlanding in Rotterdam plaatsvond werd bevestigd door mevrouw Van Beek,
die
zich ook herinnerde dat het toestel door het toegestroomde publiek ernstig
werd
beschadigd.
Bestuurder:
K.A. van Beek.
Bericht in Het Vaderland 29.6.1929. (KB)
05.07.1929
PH-#
#
=
Vlissingen
Terug / Top
Het
KLM-vliegtuig van de dienst op Londen heeft wegens motorstoring een landing te
Vlissingen gemaakt.
Bericht in Het Vaderland 6.7.1929. (KB)
08.07.1929
D-564
Junkers
F.13
685 Kamperland
Terug /
Top
Noodlanding
op Noord-Beveland wegens een defecte olieleiding.
Bericht in de NRC 8.7.1929.
(KB)
09.07.1929 PH-AEF
Fokker
F.VIII
5043 Rotterdam
Terug /
Top
Staartsteun
beschadigd bij de landing.
Bestuurder:
L. Sillevis.
19.07.1929 PH-ADW Pander
EC
23 Voorburg Terug /
Top
Het
toestel werd overgevlogen van Waalhaven naar Noordwijk.
Boven Den Haag
ontwikkelde zich een motorstoring (gebroken klep) en moest de bestuurder
een
noodlanding maken. Hij deed dit in een weiland langs de Binckhorstlaan te Voorburg.
Geen schade, geen letsel.
Bestuurder:
H. Schmidt Crans.
19.07.1929 PH-AEX Pander
EC
26 Gilze-Rijen
Terug / Top
De
bedoeling was een vlucht van Rotterdam naar Vaals. Ter hoogte van Gilze-Rijen
begon
de motor echter over te slaan en was de bestuurder gedwongen een
noodlanding te maken.
Bestuurder:
J.H. van Eck.
20.07.1929 PH-ADW
Pander
EC
23 Delft
Terug / Top
Het
toestel was gerepareerd en zou overgevlogen worden naar Waalhaven.
Nauwelijks
in de lucht moest er weer een noodlanding gemaakt worden.
De machine werd niet
beschadigd.
Bestuurder:
W. van Graft.
Bericht in Het Vaderland 22.7.1929. (KB)
Hierin wordt ook de noodlanding van de PH-ADW op 19/7 gemeld.
22.07.1929 PH-AEX
Pander
EC
26 Hapert Terug / Top
De vlucht
naar Vaals zou worden voortgezet (zie 19/7) maar wéér werkte de motor niet mee.
Wéér een noodlanding dus.
Kennelijk werd het toestel teruggebracht (-vlogen?)
naar Gilze-Rijen want de volgende dag werd de vlucht naar Vaals zonder verdere storingen volbracht.
Bestuurder:
J.H. van Eck.
12.08.1929 D-1672
BFW
M 23b
464 Terwolde
Terug / Top
De
bestuurder was deelnemer aan de Europese Rondvlucht die ten Noorden van
Deventer om
ca. 14.30 uur een noodlanding moest
maken wegens brandstofgebrek.
Na brandstof aangevuld te hebben vertrok hij weer richting Schiphol, waar hij
om 17.45 uur arriveerde.
Bestuurder:
Offermann.
Bericht in Het Centrum 14.8.1929. (KB)
13.08.1929 D-1682 Junkers
A 50be 3502 Deventer
en Bussum Terug / Top
De dag erna kwam het
merendeel van de deelnemers binnen. Weer was er een
bestuurder
die wat later kwam, deze keer
vanwege
twee
noodlandingen bij resp. Deventer en Bussum.
Bestuurder:
Kneer.
Bericht in de NRC 14.8.1929.
(KB)

16.08.1929 D-# #
= Ten Esschen(D) Terug /
Top
De bestuurder moest een noodlanding maken.
Bestuurder: Meulenberg.
Bericht in Nieuwsblad voor Roermond 17.8.1929. (KB)

19.08.1929 PH-ADW
Pander
EC
23
Rotterdam Terug / Top
Als gevolg
van een verkeerde landing werden de ondervleugel en het landingsgestel beschadigd.
Bestuurder:
W. van Graft.
Alinea uit het maandverslag van de RSL-Materialen afdeling.
(Coll. H. Dekker)
Dat deze foto dit incident betreft, is een aanname van mij. De hier afgebeelde
situatie benadert het best de hierboven omschreven schade.
(Foto uit Hooftman's Vliegtuigencyclopedie 9, blz. 107)
23.08.1929 PH-AGM Pander
P.1
28 Bolzano(I) Terug / Top
Het enige
wat ik weet is dat het toestel verongelukt is. De bestuurder was L.M.I. Redelé
die bij het ongeval het leven liet.
Van hem zegt een van mijn bronnen: “beschikte over een te geringe vliegervaring
maar had des te meer bravour”.
Bestuurder: L.M.I. Redelé
Terug naar de opsomming "Ernstige ongevallen"
Het was dus een zwarte dag voor 'roeiend Nederland'
Bericht in Het Vaderland 24.8.1929.
(KB)
31.08.1929 PH-ADV Pander
EC
22 Waalhaven
Terug / Top
Richtingsroer
beschadigd.
Bestuurder:
W. van Graft.
00.08.1929 D-#
Fokker
F.III
=
Ede
Terug / Top
Uit
"Het Vliegveld" van september 1929: "Eenige sensatie verwekte het vracht F-drie'tje
van de Lufthansa, dat,
na een
noodlanding te Ede, in het nachtelijk duister (op Schiphol) terugkeerde.
Liefhebbers van 'splinters' werden echter alweer
teleurgesteld.
Mede dank zij
onze keurige verlichting verliep de landing als bij de dag, en de vlieger trok een gezicht alsof hij jaren lang een
nachtdienst Ede - Amsterdam had gevlogen"
04.09.1929 PH-AEG
Fokker
F.VIII
5044 Oostende(OO)
Terug / Top
Motorschade na de landing. De schade
bestond uit een gebroken krukas.
04.09.1929 PH-AEJ Pander
EC
24 Bruinisse
Terug / Top
De
bestuurder startte met een passagier om naar Londen te vliegen. Toen de motor
boven
de Grevelingen onregelmatig begon te
lopen werd een noodlanding
uitgevoerd.
Zonder schade werd het toestel op een geploegd veldje aan de grond
gezet.
De
oorzaak van de motorstoring bleek een gebroken uitlaatklep te zijn.
Het
toestel werd ter plekke gerepareerd en is later naar Vlissingen gevlogen.
De
passagier nam contact op met vliegveld Rotterdam en verzocht hem direct te komen
ophalen. Zie daarvoor verder het hierna volgende ongeval met de PH-AEX.
Bestuurder:
W. van Graft.
Bericht
in Het Centrum 5.9.1929. (KB)
Het RSL-rapport dat opgesteld
werd door
ir. H.J. van der
Maas.(Coll. H. Dekker)
Een (overbekende) foto van het wrak. Het ligt trouwens niet in de oorspronkelijke toestand. De linkervleugel lag oorspronkelijk over het pad en werd door Van Graft losgemaakt
en in deze positie gelegd. (Coll. H. Dekker)
04.09.1929 PH-AEX
Pander
EC
26 Bruinisse
Terug / Top
Op
Rotterdam kwam het bericht binnen van de noodlanding van de PH-AEJ en het
verzoek
van de passagier om direct opgehaald
te worden.
De
bestuurder startte direct met de PH-AEX, vloog naar Bruinisse en landde op
hetzelfde veldje als de PH-AEJ. Hij nam de passagier aan boord en startte weer.
Aan
het eind van het veld lag achter de al iets hogere weg een dijk van zes meter
hoogte. Het toestel kwam al niet vlot los en teneinde de dijk te ontwijken
stuurde de bestuurder direct na het loskomen naar links.
Tijdens
deze bocht raakte het linker wiel een paal die 2,25 meter hoog was.
Hierdoor werd de snelheid zodanig verminderd dat óver de dijk vliegen of nog
vóór de dijk een bocht draaien beide onmogelijk werd.
Er
bleef geen andere keus dan het toestel zo vlak mogelijk tegen de dijk te
zetten.
Hierbij werden ondervleugels en onderstel ernstig beschadigd.
De
passagier bleef ongedeerd, de bestuurder raakte met z’n hoofd de capitonnering
en liep builen in z’n gezicht op en verloor een tand.
Bestuurder:
H. Schmidt Crans. Passagier: Jhr. van der Wall Repelaer van Puttershoek.
Bericht in de NRC 5.9.1929. (KB)
Een alinea uit het maandverslag van de RSL-Materialen afdeling.
(Coll. H. Dekker)
04.09.1929 D-1731
Heinkel
HE 10
318 Schellingwoude Terug / Top
Het uit Warnemunde afkomstige
watervliegtuig kwam na de landing in botsing met de zeedijk. De drijvers werden
ernstig
beschadigd, de drie inzittenden konden op de dijk uitstappen.
(Coll. H. Dekker)

13.09.1929 PH-ADO Fokker F.VIIa
4983 Oostende(OO) Terug / Top
Vogelaanvaring,
schade aan de vleugel.
Bestuurder:
W.C. van Veenendaal.
(Foto's via E. Nolte)
30.09.1929 PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m 5096 Setul(HS) Terug / Top
Na
ongeveer zes uur vliegen vanaf Bangkok werd besloten over te steken naar
Sumatra.
Maar na zo 20 minuten boven zee te
hebben gevlogen werd het weer zó
slecht dat de gezagvoerder besloot terug te keren en te proberen Sengora te
bereiken, daar te
tanken
en dan beter weer af te wachten.
Maar
weer boven land vliegend, lukte het niet om zich te oriënteren en men besloot
te landen op een vlak gedeelte van een weg.
Aan
het eind van de uitloop raakte het rechter wiel in een greppel, de trekstijl
brak en het landingsgestel werd tegen de romp gedrukt. Het vliegtuig zwiepte om
en toen kwam ook het linker wiel in de greppel en werd ook beschadigd.
Het
vliegtuig werd gedemonteerd en werd per KPM-schip naar Batavia getransporteerd.
Op 20 november was het toestel weer vlieggereed en werd weer naar Nederland
gevlogen.
Zie verder 3 december.
Gezagvoerder:
J.J.E. Duimelaar. Co-piloot: Q. Tepas. Boordwerktuigkundige: P. Dunk.
Het door Van der
Heijden opgemaakte rapport.
(Coll.
H. Dekker)
Bericht
in de NRC 30.9.1929. (KB)

|
 |
 |
 |
 |
 |
15.10.1929 PH-AEZ Fokker
F.VIIb-3m
5122 Taurus
Gebergte(TC)
Terug / Top
Op de terugweg kwam het
toestel in een zone van laag hangende bewolking terecht.
Hierin
kon een botsing met een bergtop ternauwernood vermeden worden.
Op
hetzelfde traject (Aleppo-Constantinopel) hadden ze last van hevige remous.
Daardoor staat in het maandverslag van de RSL van deze maand dat de vleugel van de
PH-AEZ onderzocht werd i.v.m. scheuren die in het triplex ontstonden tijdens de
terugreis vanuit Nederlands-Indië.
Gezagvoerder:
I.W. Smirnoff. Co-piloot: W.M.O.A. Beekman. Boordwerktuigkundige: H.
Veenendaal.
Uit het maandverslag van de RSL-Materialen afdeling. (Coll. H. Dekker)
17.10.1929 PH-AEZ
Fokker
F.VIIb-3m
5122 Arnhem Terug / Top
Ter hoogte
van Neurenberg kreeg het toestel last van een straffe tegenwind en dat
duurde
zolang dat met de aanwezige brandstof Schiphol niet meer gehaald kon worden.
Bij Arnhem werd een noodlanding gemaakt en werd extra brandstof ingenomen.
Daarna kon doorgevlogen worden naar Schiphol.
Gezagvoerder:
I.W. Smirnoff. Co-piloot: W.M.O.A. Beekman. Boordwerktuigkundige:
H. Veenendaal.
Bericht in Het Vaderland 17.10.1929. (KB)
De
PH-AEZ wordt bijgetankt. De foto werd gemaakt door 2e piloot Beekman,
derde van links zien we gezagvoerder Smirnoff en uiterst links de
eerste passagier op de Indië-lijn, de Fransman Grabau.
(Coll. Ed Nolte)
 |
 |
19.10.1929 PH-AGB
Fokker
F.VIIb-3m 5179 Konia(TC)
Terug / Top
Na
ongeveer anderhalf uur gevlogen te hebben hield motor #1 er mee op en de
gezagvoerder besloot naar Constantinopel terug te keren.
Daar
aangekomen bleek het hele gebied onder laaghangende bewolking te liggen en
pogingen
om San Stefano boven zowel als onder de bewolking vliegend te vinden
mislukten.
De bestuurder vloog een schijnbaar wolkenloos dal in teneinde het
vliegveld van de
zuidkant te benaderen. Na het maken van een bocht bleek ook
dit dat echter helemaal
dicht te zitten en bovendien zo smal dat terugkeren
niet mogelijk was.
De
bestuurder probeerde op z’n instrumenten vliegend in de wolken uit het dal te
klimmen maar na " 20 seconden begon het toestel
boomtoppen te raken en vlak daarop vloog het
onder vlakke hoek tegen te heuvel.
Het toestel werd zeer ernstig beschadigd en afgeschreven.
De vleugel was weliswaar nog bruikbaar, maar de verzekeraar wilde het risico van het transport
niet nemen; eventueel te kostbaar in geval van mislukking.
De gezagvoerder was
ongedeerd, de co-piloot had een lichte hersenschudding en de bwk een hoofdwond.
Gezagvoerder:
I.A. Aler. Co-piloot: J. Jongbloed. Boordwerktuigkundige: C.A. Bruynesteyn.
Het door Van der Heijden opgestelde RSL-rapport. (Coll. H. Dekker)
30.10.1929 G-#
#
=
Papendrecht
Terug / Top
Een
Engels sportvliegtuig, afkomstig van Croydon en bestuurd door een piloot uit
Londen, moest om ca. 16.30 uur een noodlanding maken in een polder nabij
Papendrecht.
Na brandstof ingenomen te hebben kon hij weer starten en alsnog naar
Waalhaven vliegen.
Bericht in de NRC 31.10.1929. (KB)
08.11.1929 PH-# #
=
Survilliers(F)
Terug /
Top
Een
KLM-vliegtuig met één passagier moest wegens de mist een
noodlanding maken “bij den viersprong van Survilliers.”
Bericht in de NRC 9.11.1929.
(KB)
13.11.1929 PH-AGN Pander
P.2
29 Hellevoetsluis
Terug / Top
De bestuurder, ingenieur-vlieger bij het
RSL, zou een proefvlucht maken i.v.m. de uitreiking van het BvL. En, omdat het
zulk mooi weer was, wilde hij snelheidsmetingen
op de baan langs het
Voorne-Puttensche Kanaal uitvoeren.
Toen
hij daartoe wilde dalen, was er geen gat in de bewolking te vinden.
Voorzichtig
dalen kreeg hij op 20 à 30
meter hoogte grondzicht, of beter waterzicht.
Later
bleek hij boven het Haringvliet te zijn aangeland.
Vlak
daarop kwam hij boven land en hoewel weer boven de wolken gaan vliegen mogelijk
was leek hem dat langer wachten mogelijk de oplossing van de situatie nog
moeilijker
kon maken.
Kortom,
hij zag een veldje, verkende dat zorgvuldig en zette de Pander toen behoedzaam
aan de grond. Aan het eind van de uitloop was de grond wat zachter en ging het
vliegtuig langzaam over de kop.
De schade was zoals te verwachten was, schroef
en spinner vernield, ribben van vleugelneus kapot. De bestuurder bleef
ongedeerd.
Bestuurder:
H.J. van der Maas.
Het verslag van de vlucht. (Coll. H. Dekker)
 |
De op z'n rug liggende Pander.
(Coll. F. Zandvliet)
 |
16.11.1929 PH-ADW
Pander
EC
23 Woubrugge
Terug / Top
Als gevolg
van een storing in de brandstoftoevoer moest een noodlanding gemaakt worden.
Bestuurder:
W. van Graft.
16.11.1929 D-1017 Junkers
G.24
848 Echteld Terug / Top
Wegens
motorstoring moest het postvliegtuig een noodlanding maken in de uiterwaarden
bij Tiel. Er ontstond geen schade.
Bestuurder:
Helm.
Bericht in Het Centrum 19.11.1929.
(KB)
02.12.1929 PH-# #
= Lympne(G)
Terug / Top
Wegens het
slechte weer zagen de bestuurders van een Duits en Nederlands lijnvliegtuig
zich genoodzaakte een noodlanding op Lympne te maken.
De passagiers werden per
trein naar Londen gebracht.
Bericht in Het Vaderland 3.12.1929.
(KB)
03.12.1929 PH-AEO
Fokker
F.VIIb-3m 5096 Deventer
Terug / Top
Na een
zeer langdurige Indië-vlucht (zie 30/9) was het toestel weer boven Nederland.
Helaas, Schiphol zat vanwege de mist potdicht. En na enig rondzwerven zette de
bemanning het toestel bij Deventer, op de Snippelingsdijk, aan de grond.
De
bemanning stapte vandaar, mèt de post, op de trein naar Amsterdam.
De volgende
dag haalde L. Sillevis het toestel op.
Gezagvoerder:
J.J.E. Duimelaar. Co-piloot: Q. Tepas. Boordwerktuigkundige: H.A. Walewijn.
NB.
Bwk P. Dunk was na de pech op de heenreis, meegevlogen met de PH-AEN waarvan de
bwk (H.A. Walewijn) ziek geworden was. Walewijn kwam nu dus met deze vlucht
terug.
Het relaas van de bemanning in de NRC 4.12.1929. (KB)
08.12.1929 PH-AEZ
Fokker
F.VIIb-3m 5122 Jodhpur(VT)
Terug / Top Wegens
brandstofgebrek werd een extra tussenlanding te Jodhpur gemaakt.
De pers noemde
het een noodlanding
Gezagvoerder:
W.M.O.A. Beekman. Co-piloot: E. van Dijk.
Boordwerktuigkundige: C. Buitenhuis.
Bericht in Het Vaderland 9.12.1929. (KB)
15.12.1929 PH-AEO Fokker
F.VIIb-3m 5096 Constantinopel(TC)
Terug / Top
Niet gestart wegens slecht weer.
19.12.1929 PH-ADW Pander
EC
23 Moerkapelle
Terug / Top
De vlucht
zou van Amsterdam naar Groningen gaan;
wegens de mist keerde de bestuurder terug. Maar Schiphol zat vanwege
dezelfde mist inmiddels potdicht en de bestuurder zette koers naar Waalhaven.
Boven
de mist vliegend kreeg hij motorstoring dus zat er niets anders op dan naar
beneden te glijden.
Hij
had geluk dat hij op tijd grondzicht kreeg en het toestel zonder verdere schade
aan
de grond kon zetten. Een defecte kogellager had voor zeer ernstige
motorschade gezorgd.
Er werd een nieuwe motor gemonteerd (#10341) en op 22/12
kon weer gestart worden.
Bestuurder: H. Hindriks.
De leskaart van Hayo Hindriks. (Coll. H. Dekker)
Het persbericht dat gewag maakt van deze noodlanding.
(Nieuwsblad van het Noorden)
En tenslotte uit de collectie
van wijlen Fred Zandvliet een foto van de PH-AEV op de buik.
Van deze
foto weet ik niet bij welk incident hij hoort, mogelijk dus helemaal niet in 1929.
Commentaar is dus zeer welkom!
Bij de samenstelling van “Nederlandse
Ongevallen en Incidenten 1929"
werden (o.a.) de volgende bronnen geraadpleegd:
Jan
Hagens; Harm Jan Hazewinkel; Evert Jan Leeuw, Malcolm Fillmore; Gerrit J. Koning;
Ed Nolte; Jan Timmermans (Graafs Museum); LUCHTVAARTKENNIS;
Algemeen Rijksarchief 2.16.05; Rijksluchtvaartdienst; Accident Inquiry in The
Netherlands (A.A. van Wijk); Aantekeningen Fred Zandvliet; Dagboek E. Jans (via
Gerard Casius); Amersfoorts Dagblad/Eemlander; Provinciaalsche Overijsselsche en Zwolsche Courant; Emmer
Courant; Heldersche Courant; Nieuwsblad voor Roermond; AID De Preangerbode; Nieuwe Rotterdamsche Courant; Het Vaderland; Het
Centrum; De ontwikkeling van de TD in 20 jaar, J.H.W. van der Muelen.