Dagboek 1924

1 - De vloot van de KLM bestond op 1 januari uit:
1 de Havilland D.H.9: H-NABF
1 Fokker C.II: H-NABX
2 Fokker F.II's: H-NABC en H-NABD
11 Fokker F.III's: H-NABG, -BI, -BJ, -BK, -BM, -BN, -BQ, -BR, -BS, -BU, -BV.
6 - Schiermonnikoog is al acht dagen geïsoleerd. De post wordt door twee MLD
vliegtuigen, de Fokker C-1's F-7 en F-8 van De Kooy bezorgd.
8 - De Fokker C-1's F-6 en F-8 vliegen naar Schiermonnikoog.
8 - De Fokker C-II H-NABX arriveert op De Kooy en moet daar blijven wegens
9 - Parijs-dienst opgeheven door Air-Union.
11 - Een passagiersvliegtuig met drie passagiers en 100kg vracht heeft de reis
Parijs - Rotterdam in 1 uur 55 minuten afgelegd. Normaal duurt dit ca. drie uur.
15 - LVA. Spijker V-2 No. 34. Neusstand.
Bestuurder: sgt. Jansen.
17 - MLD. Fokker C.I No. F-8. Noodlanding wegens motorstoring in de Biezenpolder ]
bij Udenhout.
17 - LVA. Fokker C.I No. 496. Neusstand bij Krimpen aan de Lek.
Bestuurder: lt. Aler.

Bericht in de NRC 19.1.1924. (KB) Bericht in Het Vaderland 19.1.1924. (KB)

18 - MLD. Fokker D.VII No. D-24. Noodlanding bij Krommenie.
Bestuurder: off.vl. D.J. Wulfen.
29 - LVA. Fokker C.I No. 494. Twee toestellen capoteren na de landing op De Kooy.
De 494 wordt de dag erna door de interneringsploeg opgehaald.
Bestuurder: sgt. Warnaar.

Gedurende januari veranderde de grasmat van Schiphol door de voortdurende regenval in een moeras.

februari
16 - LVA. Fokker D.VII No. 264. Capotage in de start na asbreuk.
Bestuurder: sgt. de Vos.
22 - Raparlier vliegt de Carley H-NACB terug van Parijs naar Waalhaven.
Zij uitgebreide relaas stond in Het Vaderland van 29.2.1924.

27 - MLD. Fokker C.I No. F-1. Noodlanding bij Bloemendaal.
Bestuurder: lt.vl. J.P. Adriaans.
28 - LVA. Fokker C.I No. 518. Tegen de C.I 488 getaxied.
Bestuurder: lt. Graaf Schimmelpenninck.
29 - Evaluatievluchten tussen de Fokker DC.I (C.IV met Napier motor) en de Koolhoven
F.K.31 (met Bristol Jupiter) t.b.v. de geplande aanschaf van 14 toestellen voor
Nederlands-Indië. Hierbij zakte de F.K.door het onderstel. Zie ook bij 14/3.
29 - Amundsen schaft geen Fokker toestel aan voor zijn poolvlucht.

Bericht in Het Vaderland 29.2.1924. (KB)

maart
11 - LVA. Spijker V-2 No. 73. Capotage na wielbreuk.
Bestuurder: lt. Koppen.
8 - Het Fokker F.IV toestel waarmee Macready en Kelly nonstop coast to coast vlogen
is in het Smithsonian opgesteld.
Het toestel staat daar trouwens nu nog steeds!

Bericht in Het Vaderland 8.3.1924. (KB)

12 - Voor Dfl. 700.000,- vliegtuigen voor KNIL besteld bij Fokker.

Bericht in Het Vaderland 12.3.1924. (KB)

22 - De fabriek van Carley gaat failliet en wordt overgenomen door de Vliegtuig
Industrie Holland.

Bericht in Het Vaderland 22.3.1924. (KB)

24 - KNVvL sponsort deelname van z.g.n. kleinvliegtuigen aan internationale wedstrijden.

Bericht in Het Vaderland 24.3.1924. (KB)

28 - LVA. Fokker D.VII No. 254. Verongelukt en afgeschreven.
Bestuurder: sgt. Wiersma.

april
1 - Dienst Rotterdam - Brussel - Straatsburg geopend. De dienst wordt verzorgd door
de Belgisch maatschappij SABENA die daarvoor een subsidie ontvangt van de Belgische
regering. Voorlopig wordt alleen vracht en postpaketten vervoerd. Op termijn zullen
ook passagiers worden vervoerd, dan zal de lijn ook worden doorgetrokken naar Bazel.
3 - H.M. de Koningin bezoekt de Fokkerfabriek in Amsterdam.
10 - LVA. Ongeval met LVA-vliegtuig op Soesterberg.
Bestuurder Wiersma bleef ongedeerd.
12 - LVA. Fokker C.I No. 516. Capotage na noodlanding te Wieringerschans.
Bestuurder: sgt.vl. Warna. Leerling-vl. H. Vos. Beiden ongedeerd.
13 - Demonstratie Carley baby-vliegtuig op Waalhaven.

Advertentie in NRC 12.4.1924. (KB)

Bericht in Het Vaderland 12.4.1924. (KB)

22 - Het baby-vliegtuig wordt gevlogen door Elkerbout, Van der Grinten en Brunner.

Bericht in Het Vaderland 22.4.1924. (KB)

23 - Zomerdienst. Lijn Rotterdam - Amsterdam - Hamburg - Kopenhagen heropend.
Deze dienst werd gevlogen in samenwerking met de Deutsche Aero Lloyd (D.A.L.) en
de Det Danske Luftfartselskab (D.D.L.)
23 - Eerste vlucht Fokker F.VII H-NACC.
25 - MLD. Een marinevliegtuig landt wegens motorstoring in de Scheveningse haven.
30 - Gemeentebesturen krijgen bevoegdheden w.b. het verlenen van vluchttoestemming.
De bestuurder moet een Bewijs van Geschiktheid hebben, het vliegtuig een Bewijs
van Luchtwaardigheid.

Bericht in Het Centrum 30.4.1924. (KB)

mei
1 - Dienst Amsterdam - Berlijn geopend.
17 - De "Neerlandia" maakt de eerste ballonvaart van het seizoen.

Bericht in Het Centrum 19.5.1924. (KB)

25 - Het ziet ernaar uit dat de vliegtocht naar Nederlands-Indië definitief doorgaat.

Bericht in Het Vaderland 25.5.1924. (KB)

30 - MLD. Van Berkel WA No. W-60. Bij de start in het Marsdiep over de kop en gezonken.
Off.vl2. Van Midden en res.off.wnr. De Vuyst door loodswezen opgepikt.

Bericht in de NRC 31.5.1924. (KB)

juni
1 - Vlieger Hofstra afgekeurd en ontslagen.
1 - F.II gecapoteerd op Waalhaven.
2 - Opening tweemaal daagse dienst Amsterdam - Parijs en Londen - Amsterdam - Berlijn.

In de NRC van 26/5 werd de gewijzigde dienstregeling gepubliceerd.

Bericht in de NRC 3.6.1924. (KB)

6 - Een Nederlander die grote belangstelling heeft voor de luchtvaart heeft Dfl.1000,-
ter beschikking gesteld aan Comité ter voorbereiding van de Indië-vlucht op
voorwaarde dat er nog negen personen zijn die dit doen.
12 - De lijn Rotterdam - Kopenhagen zal ook in in de wintermaanden gevlogen worden.
12 - Het nieuwe Fokker toestel F.VII (de H-NACC HD)zal morgen door de KLm worden
overgenomen.

Bericht in Het Vaderland 12.6.1924. (KB)

13 - De KLM besteld bij NV Nationale Vliegtuigindustrie de F.K.33, de latere H-NADD dus.

Bericht in de NRC 13.6.1924. (KB)

13 - LVA. Fokker C.I No. 519. Capotage na de landing.
Bestuurder: sgt. Jansen.
13 - Te Rotterdam is uit Parijs een pony voor H. Daendels te Hattem per vliegtuig
gearriveerd.

20 - MLD. Van Berkel WA. No. W-51. Zwaar beschadigd bij Harlingen.
Inzittenden: Bruner en Vuyst. Beiden gered.
Opmerkelijk is dat in hetzelfde bericht een noodlanding gemeld wordt "in het
Zuid-Oostrak" waarbij de schade omschreven wordt als "Van de machine is een
drijfveer beschadigd" terwijl ook als identiteit W-51 wordt genoemd.
Bovendien wordt met de drijfveer natuurlijk een drijver bedoeld!
20 - MLD. Van Berkel WA No. W-63. In zee gestort, door sleepboot geborgen.
Inzittenden: Bakker en Maasland. Beiden gered.
24 - LVA. Fokker C.I No. 524. Neusstand.
Bestuurder: sgt. Soer.
24 - LVA. Spijker V-2 No. 74. Capotage bij Naarden.
Bestuurder: sgt. Vos.
24 - Spijker V-2 No. 51. Capotage bij de landing te Gilze-Rijen.
Bestuurder: lt. de Haas.
26 - Persvlucht met de H-NACC vanaf Waalhaven.

Verslag van de vlucht in Het Vaderland 27.6.1924. (KB)

juli
1 - De H-NACC wordt in dienst gesteld.
Als voorbereiding op de komende Indië-vlucht vloog dit toestel 120 uur op de
Londen-lijn met de beoogde bemanning A.N.G. Thomassen à Thuessink van der Hoop
(gezagvoerder KLM), H. van Weerden Poelman (LVA) en P.A. van den Broeke (BWK).
(N.A.5.016.5240/11696)

7 - LVA. Spijker V-2 No. 76. Capotage in een greppel bij Wassenaar.
Bestuurder: sgt. Hartjesvelt. Passagier: sgt. Handweg.
9 - LVA. Spijker V-2 No. 27. Onderstel defect legerplaats bij Oldebroek.
Bestuurder: lt. de Haas.
12 - LVA. Fokker S.II No. 88. Afgegleden a.g.v. breuk in aileronhefboom.
Bestuurder: sgt. Bakkenes.
12 - Een stier werd naar Frankrijk met de H-NABR vervoerd. Het haalde de pers.

Het Centrum 12.7.1924. (KB)

15 - De luchtlijn Rotterdam - Brussel - Bazel wordt geopend.

Het Vaderland 16.7.1924. (KB)

16 - LVA. Fokker D.VII No. 264. Neusstand.
Bestuurder: kpl. Ligthart.
18 - Storm boven Nederland. De KLM-diensten werden gestaakt. De vliegtuigen naar Londen
en Parijs kwamen niet verder dan Rotterdam en het enige buitenlandse vliegtuig
dat arriveerde (de lijn Londen - Berlijn) bleef op Schiphol.
18 - Te Soekamiskin(Ned.Indië) is een Avro toestel van 100m hoogte gecrasht.
Hilgers kreeg wonden aan het gezicht. Pass. Pennock ernstige wond aan been.
19 - Vliegdag te Waalhaven.
22 - LVA. Spijker V-2 No. 56. Neusstand bij Soest.
Bestuurder: sgt. Braun.
23 - MLD. Van Berkel WA Nr. W.55. Noodlanding N. van Terschelling.
Door torpedoboot naar De Mok gesleept.
23 - In de pers een bericht over de grote aantallen vliegtuigen die de Russische
regering heeft besteld. Bij Fokker gedurende het laatste jaar 330 stuks!

NRC 23.7.1924. (KB)

23 - Ondanks zijn afkeuring voor de brevetverlenging vloog Hofstra naar Frankrijk om
met de H-NACE aan de Tour de France des Avionnettes deel te nemen.
De deelname ging dus niet door!

Het Vaderland resp. 24 en 25.7.1924. (KB)

25 - Italiaans watervliegtuig maakt noodlanding in de Stolpwijkse buurt bij de drie
molens te Leidschendam. Geen schade, bemanning ongedeerd.
Bestuurder: Francesco de Binedo. Bwk: Cambaneli Enesto.
29 - H. van Weerden Poelman wordt aangewezen als 2e bestuurder van de H-NACC.

NRC 29.7.1924. (KB)

30 - LVA. Fokker S.II No. 87. Capotage, in de lucht een wiel verloren.
Bestuurder: lt. Steup.

augustus
3 - Locatelli landt in de Waalhaven. Nog dezelfde maand moet hij een noodlanding maken
in de buurt van Capa Farewell en drijft vijf dagen hulpeloos rond voor een
Amerikaanse kruiser hem en z'n bemaaning oppikt.

Bericht in Het Vaderland 3.8.1924. (KB)

6 - LVA. Fokker D.VII No. 253. Neusstand na landing met zijwind.
Bestuurder: kpl. Chargois.
6 - De NRC publceert de Schiphol-cijfers over de maand juli.

Bericht in NRC 6.8.1924. (KB)

11 - Opening dienst Amsterdam - Hannover - Berlijn door KLM/DAL.
11 - LVA. Toestel mij niet bekend. Bij noodlanding te Bergen op Zoom over de kop.
Bestuurder: sgt. Lambermont. Waarnemer: kpl. De Nuid. Beiden ongedeerd.
13 - Fokker F.III H-NABV opnieuw ingevlogen.
15 - Een Belgisch militair vliegtuig maakt wegens motorstoring een noodlanding bij
Almkerk. Het werd ernstig beschadigd.
16 - Kroonprins Carol van Roemenië bezoek NV Nationale Vliegtuigindustrie.

Bericht in Het Vaderland 16.8.1924. (KB)

19 - Bij Dalem bij Gorinchem (foto)
21 - LVA. Fokker C.I No. 508. Noodlanding (en omgewaaid, zie krantenbericht) op strand
bij Zandvoort.
Bestuurder: sgt.vl. Van Dorsten (Van Borst?). Waarnemer: Jansen.
LVA. Fokker D.VII No. 270. Lt.vl. Sandberg landt naast de 508 waarna beide door
een windstoot omgeblazen worden.

Bericht in Het Centrum 23.8.1924. (KB)

23 - Fokkerloods op Schiphol ingewijd.
27 - LVA. Fokker D.VII No. 256. Bij landing op Soesterberg tegen Fokker S.II
No. 92 gebotst.
Bestuurder: lt. Koenen.
29 - LVA. Fokker C.I No. 536. Capotage na noodlanding bij het terrein te Soesterberg.
Bestuurder: lt. Brokaar.

september
1 - Dienst naar Parijs wordt teruggebracht naar éénmaal per dag.
4 - LVA. Spijker V-2 No. 28. Capotage na motorstoring in de landing.
Bestuurder: sgt. Bakker.
5 - De NRC van 5 september gaf een opgave van de activiteiten op de vliegvelden.

8 - Overeenkomst met de NS over de post in een gestrand vliegtuig.

Bericht in de NRC 8.9.1924. (KB)

9 - De NRC bericht over het nieuwe vliegveld van Medan.

Bericht in de NRC 9.9.1924. (KB)

11 - Ter vervanging van de Fokker C.IV van Pedro L. Zanni, die te Hanoi over de kop
sloeg, werd een nieuwe overgevlogen.

Bericht in Het Vaderland 11.9.1924. (KB)

13 - Wetsontwerp om het bij Middelburg gehuurde terrein aan te kopen.

Bericht in de NRC 13.9.1924. (KB)

17 - Bericht in de NRC 17.9.1924. (KB)

18 - Ook op Londen wordt de winterdienst ingesteld. En er zijn initiatieven om vanaf
Walcheren diensten te openen op Oostende en eventueel op Rotterdam.

Bericht in de NRC 18.9.1924. (KB)

19 - Koolhoven F.K.31 c/n 204 wordt door Raparlier naar Frankrijk overgevlogen.
Het toestel zou daar kenmerk F-AHAE krijgen.

Bericht in Het Vaderland 20.9.1924. (KB)

24 - MLD. Van Berkel WA, No. W-68. Noodlanding bij Lemmer.
Bemanning: off.vl. H. Mulder en waarnemer A.P. Schat.
25 - Bij het vertrek van de gerepareerde W-68 botste het toestel tegen een uitgaande
tjalk en werd ernsrig beschadigd.
25 - MLD. Fokker D.VII, Nr. D-24. Bij De Kooy tegen watermolen gebotst.
Bestuurder: ltz. J.A. Gauw.
29 - Het vertrek van de H-NACC nadert!

Bericht in de NRC 19.9.1924. (KB)

oktober
1 - Fokker F.VII H-NACC vertrokken naar Indië. (Indiëvlucht #1)
1 - LVA. Fokker C.IV No. 556. Botsing tegen hek te Soesterberg.
Bestuurder: sgt. Frijns.
2 - Fokker is begonnen met de bouw van twee nieuwe F-VII's voor de KLM.
2 - Cabral vliegt z'n nieuwe Fokker T.III naar Lissabon.

Bericht in Het Vaderland 2.10.1924. (KB)

2 - De Fokker S.IV voor de LA-KNIL is voor verzending gereed.
3 - H-NACC maakt noodlanding bij Philippopel.

Bericht in Het Centrum 7.10.1924. (KB)

5 - Einde zomerdienst van KLM. Lijn Amsterdam - Kopenhagen opgeheven.
8 - Geyssendorffer vliegt de dienst Amsterdam - Parijs in recordtijd.
Met twee passagiers, 250kg vracht en wind in de rug, doet hij er 1u 44min. over,
oftewel 220 km/u.
18 - Pander begint met vliegtuigbouw.

Bericht in Het Centrum 18.10.1924. (KB)

21 - Luitenant Nab vliegt van Batavia neer Soerabaja v.v.

Bericht in de NRC 21.10.1924. (KB)

november
2 - Er zijn plannen om vanuit Amsterdam per watervliegtuig een tocht om de wereld
te maken. Het zou een Nederlandse onderneming zijn en in het volgend najaar van
start gaan. In 23 etappes van 1600 à 2700 km. Het is nog slechts een plan.
3 - H-NACC na reparatie gestart te Philippopel.
3 - Bij de landing te Angora heeft het toestel telegraafdraden geraakt en raakte licht
beschadigd.
7 - Ook toen al zag de commercie z'n kans!

Uit NRC 7.11.1924. (KB)

14 - Uit New York wordt gemeld dat Fokker een contract voor 100 vliegtuigen voor USAAC
heeft gekregen. Te bouwen door Atlantic Aircraft Company.
18 - Mercedes vliegtuigmotor te koop.

NRC 18.11.1924. (KB)

19 - LVA. Spijker V-2 No. 45. Verdwaald en noodlanding te Lommel(OO).
Bestuurder: sgt. Buwalda. Passagier: sgt.mec. Van Riemsdijk.

19 - NRC 19.11.1924. (KB)

Resp. Het Vaderland en Het Centrum 20.11.1924. (KB)

22 - MLD. Op vliegveld De Kooy vloog een toestel laag tussen twee hangaars door.
Hierbij werden kwartiermeester Van Dort en stoker 1e kl. Verhoef geraakt.
De eerstgenoemde kwam om het leven, Verhoef werd zwaar gewond.
22 - Onderhandelingen over een nieuwe luchtlijn Moskou - Parijs via Duitsland
en Nederland.

NRC 22.12.1924. (KB)

24 - H-NACC aangekomen te Batavia.
27 - Overnamevluchten F.VII H-NACJ.
29 - Bij aankomst te Bandoeng werd de H-NACC tegemoet gevlogen door 16 militaire
vliegtuigen. Eén daarvan, een Avro, kreeg motorstoring en crashte met van Randwijk.
Vleugel en schroef vernield.

december
1 - Demonstratie van de Fokker C.V met 250pk Hispano Suiza voor de LVA.
2 - Het Vaderland meldt een ernstig ongeluk bij De Kooy. In de lokalee pers heb
ik hierover niets aangetroffen.

Het Vaderland 2.12.1924. (KB)

2 - Met de nieuwe F.K.31 worden intensief proefvluchten gemaakt.
"Deze proefvluchten zijn in alle opzichten geslaagd, zoodat binnenkort de levering
van de eerste Koolhoven-toestellen aan de regeering kan worden tegemoet gezien".
4 - Er worden plannen gemaakt voor een Nederlandse 'rond-de-wereld-vlucht'.

Het Centrum 4.12.1924. (KB)

Niet iedereen is enthousiast!
Het Vaderland 17.12.1924. (KB)

6 - LVA. Fokker C.I No. 489. Neusstand tijdens landing a.g.v. defect wiel.
Bestuurder: lt. Graaf Schimmelpenninck.
8 - LVA. Fokker C.I No. 535. Capotage na afgelopen wiel.
Bestuurder: kpl. Chargois.
In de tweede week werd F.VII H-NACK naar Schiphol overgebracht, in de vierde door KLM overgenomen. En in die week werd ook H-NACL naar Schiphol getransporteerd.
10 - Vanwege de mist is er geen enkele KLM-toestel vertrokken.
12 - Advertentie in de NRC 12.11.1924.

15 - Luchtpostdienst Amsterdam - Rotterdam - Brussel - Bazel gestaakt.
18 - Bij Leiden lande in de Ridderbuurt een Belgisch vliegtuig.
Na reparatie op 31/12 weer opgestegen.
24 - MLD. Spijker V.2 No. 33. Motorstoring boven Waalhaven. Bij de nadering lantaarnpaal
en afrastering geraakt.
Bestuurder: sgt.vl. H.J. Bazelmans.
24 - Advertentie in de NRC 24.12.1924.

31 - Bij proefnemingen op het Buiten-IJ bij Schellingwoude breken van een nieuw
Fokker vliegtuig de spijlen van een drijver.
Het toestel duikt met de neus het water in.

Aktiviteiten der KLM in 1924:
3648 passagiers
146650kg vracht en bagage
12137kg post
5849 uren gevlogen
789615km afgelegd

In 1924 leverde Fokker 166 toestellen aan Rusland.

De basis van deze overzichten wordt gevormd door de hieronder genoemde dagboeken, aangevuld met informatie
uit dag- en luchtvaartbladen.
Aantekeningen van Henri Hegener (niet gepubliceerd)
Dagboek van E. Jans (niet gepubliceerd)
Dagboek van J.(Pjotr) Lawant (niet gepubliceerd)
"De ontwikkeling van de Technische Dienst 10 mei 1921 - 10 mei 1940" J.H.W. van der Muelen (niet gepubliceerd)
"Geschiedenis van de EERSTVLUCHTEN van en naar Nederland" J. Boesman
Het geheel is aangevuld met informatie uit het resultaat van meer dan vijftig jaar verzamelen.

Collega-historici waarvan ik informatie heb gebruikt bij het samenstellen van dit overzicht.
Kees Aarssen; Gert Blüm; Gerard J. Casius; Nico Geldhof; Frits Gerdessen; Joop Gerritsma; Harm J. Hazewinkel;
Coen van den Heuvel; Rob Mulder; Ruud Pieters; Jan Willem de Wijn.

Tenslotte wil ik hier nadrukkelijk noemen de opgaven van LVA-ongevallen die Frits Gerdessen, met
aanvullingen van Ruud Pieters, in LUCHTVAARTKENNIS heeft gepubliceerd.
Een dergelijk opgave van MLD-ongevallen zou natuurlijk zeer welkom zijn!
Vanzelfsprekend worden civiele ongevallen en incidenten hier niet genoemd, die zijn allemaal terug te vinden in het "Nederlands Crash Archief".