HET EERSTE REGISTER
in FOTO'S en DOCUMENTEN

Hieronder een bonte collectie foto's en documenten betreffende vliegtuigen in het
EERSTE REGISTER. Het aantal foto's van deze vliegtuigen is uiteraard beperkt
maar zoals bekend gaat mijn voorkeur uit naar de privé foto's die ik in albums aangetroffen
heb, dus niet die door de fabriek gemaakt zijn
En dan neem ik de soms wat mindere kwaliteit graag voor lief!
Het betreft dus uitsluitend vliegtuigen waarvoor in het EERSTE REGISTER (al dan niet)
een Bewijs van Inschrijving voorbereid/uitgereikt is.
Al deze bewijzen treft u hieronder aan, ieder 'behandeld' vliegtuig begint ermee.
Ook zijn er al veel foto's bijgevoegd,
 

NB. Deze pagina is in bewerking en zal nog geruime tijd van aanvullingen worden voorzien.
Op dit moment is alleen de kenmerkenreeks H-NABA t/m H-NABZ min of meer compleet.

Home                      Contact: Herman Dekker                                  Terug naar EERSTE REGISTER


H-NABA
H-NABB
H-NABC
H-NABD
(H-NABE)
H-NABE
(H-NABF)
H-NABF
H-NABG
H-NABH
H-NABI
H-NABJ
H-NABK
H-NABL(1)
H-NABL(2)
H-NABM(1)
H-NABM(2)
H-NABN
H-NABO
H-NABP
H-NABQ
(H-NABR)
H-NABR
(H-NABS)(2)
H-NABS(3)

H-NABT
H-NABU
H-NABV
H-NABW(3)
H-NABW(4)
H-NABW(5)
H-NABX
H-NABZ
 

H-NACA
H-NACB
H-NACC
H-NACD
H-NACE
H-NACF
H-NACG
H-NACH
H-NACI
H-NACJ
H-NACK
H-NACL
H-NACM
H-NACN
H-NACO
H-NACP
H-NACQ
H-NACR
H-NACS
H-NACT
H-NACU
H-NACV
H-NACW
H-NACX
H-NACZ
H-NADA
H-NADB
H-NADC
H-NADD
H-NADE
H-NADF
H-NADG
H-NADH
H-NADI
H-NADJ
H-NADK
H-NADL
H-NADM
H-NADN
H-NADO
H-NADP
H-NADQ
H-NADR
H-NADS
H-NADT
H-NADU
H-NADV
H-NADW
H-NADX
H-NADZ
H-NAEA
H-NAEB
H-NAEC
H-NAED
H-NAEE
H-NAEF
H-NAEG
H-NAEH
H-NAEI
H-NAEJ
H-NAEK
H-NAEL
H-NAEM
H-NAEN
H-NAEO
H-NAEP
H-NAEQ
H-NAER
H-NAES
H-NAET
H-NAEU
H-NAEV
H-NAEW
H-NAEX
H-NAEZ
H-NAFA
H-NAFB
H-NAFC
H-NAFD
H-NAFE
H-NAFF
H-HAFG
H-NAFH
H-NAFI


 
H-NABA                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 23
 
 

 
Terug naar H-NABA in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABB                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 24
 
      
Terug naar H-NABB in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 
H-NABC                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 1

 
NB. In Dagboek van de Nederlandse Luchtvaart 1920 heb ik een aantal voorontwerpen van het Bewijs van Inschrijving
       geplaatst. En wat aanvullende informatie over het inschrijvingsproces.

   
1  H-NABC                                                                              4057

             Gebouwd door Schweriner Industrie Werke GmbH, Duitsland.

 
             D 57
15.10.1918   In een brief d.d. 9.9.1920 verklaart de directeur van het RSL dat er
             voor de motoren van de toestellen 4057 en 4058 afname-protokollen zijn
             afgegeven:
             Van den bij het vliegtuig 4057, behoorende Daimler motor (Mercedes),
             type D III a v No. 45808, 170 P.K. is een "Abnamer-Verhandlung" gedateerd
             15.101918 en ondertekend door den Dr.Ing.Weisshaar, Bevollmächtiger, Ingenieur
             Inspection der Fliegertruppen an Schröder, Betriebsingenieur van de Daimler
             Motoren Gesellschaft. Deze "Gewährleistung" is geldig tot 15 April 1919.
             Voor den bij het vliegtuig 4058 behoorende B.M.W. motor type III a No. 1645,
             Vermogen 185 P.K., is een "Abnahme Verhandlung: , gedateerd 4 October 1918 en
             onderteekend door Markert, Bauaufsicht bei den Bayerischen Motoren Werken, en
             Starke van deze fabriek. Deze "Gewährleistung" is geldig tot n4 April 1919.
             Ofschoon dus deze afname-protokollen niet meer geldig zijn, meen ik, dat,
             gezien het feit, dat de motoren waarschijnlijk niet meer geloopen hebben en
             er nu een proefvlucht mee is gedaan er tegen het gebruik geen bezwaar is.
             W.g. E.B. Wolf.
17.03.1919   Zulassung Bescheinigung J no. 153719 voor vliegtuig
             Type V 1 (V 45) D 57 Fabr.Nr.4057
 
             
 
09.06.1920   Brief van KLM aan dhr. E.B. Wolf, directeur van de RSL.
             Zeergeleerde heer,
             Bij deezen hebben wij de eer u mede te deelen dat onze maatschappij van de
             Nederlandsche Vliegtuigenfabriej A.G.Fokker een aanbieding heeft ontvangen
             voor het nieuwe Fokkerbverkeersvliegtuig.
             Deze aanbieding is wel van belang voor onze Maatschappij en u zoudt ons zeer
             verplichten, indien u zoo goed zoudt willen zijn, de gegevens, welke u omtrent
             dit toestel bekend zijn, ons te willen mededeelen. 
             Wij hebben hier vooral op het oog, de deugdelijkheid in constructie, (of de
             ophanging van de romp aan de vleugels door vier bouten, voldoende soliede is

             voor een verkeersvliegtuig) de snelheid vol-belast, de benodigde ruimte voor
             aan en uitloop eveneens met vol-belast toestel.
             Verder zouden wij gaarne inlichtingen ontvangen of er u.i. groote nadeelen zijn
             verbonden aan de plaatsing van een deur in de zijkant van de romp.
             Wij meenen dat de mogelijkheid bestaat dat bij een noodlanding de stijlen van
             de deur zoodanig worden verwrongen, dat de deur niet meer geopend kan worden.
             Teevens vernamen wij gaarne of bij een landing op het water dit toestel een
             zoodanige stand zal aannemen dat de deur vrijkomt, waardoor de passagiers het
             toestel kunnen verlaten.
             Uw geëerde berichten met belangstelling tegemoet ziende, verblijven wij
             Hoogachtend.  W.g. KLM/A. Plesman.
18.06.1920   Rapport van D.C.R. Hinchliffe betreffende de Fokker F.II.
             As requested by you, I now forward my report upon the Fokker type F2 No.1 which
             I flew at Soesterberg , 8 a.m, 17.6.1920.
             I flew this machine without load and under most excellent weather conditions.
             Its performance surprised me. In spite of the small powered engine (BMW 180)the
             machine left the ground easily after a run of appriximately 40 yds. She climbed
             easily and without any effort. Her controls are very light, especialle fore and
             aft these latter being quite as sensitive as on a small scout. The machine very
             readily answers these controls and I found her in every way most flexible and
             pleasant to fly. Her performance on such small horse power is really most
             remarkable, this isdue to the great lifting power of the one and only plane, the
             construction of which,though very eccentric and upon totally different line is
             proving of great efficiency. Upon climbin to about 3.000 ft. I commed gradually,
             to throttle down, and to my astonishment I retained my same atltitude even when
             running on only 400 revolutions. This is a remarkable performance and thoroughly
             shows the lift of this thick wing. I spiralled vertically to left and to right,
             both with and without engine, and the result was pleasing. The machine takes up
             her bank readily and easil;y and shows no sign of slipping. Later I side-slipped
             her intentionally and she responded fairly well, taking into consideration her
             large span, with engine shut off, the glides extraordinarily forward and at a
             very low speed. She is not difficult to land, and with a little care, wheels
             and tail can be brought down together, and she settles down to a comfortable
             landing, running not more than 40 yds. In every way this machine is both efficient
             and pleasant. Naturally, as she is the first model, many small things are not
             complete, and I take the liberty of pointing out some alterations which I would
             consider an improvement.
             Engine cooling.
             This I think requires attention, as during my flight the engine became unnecessarily
             hot. I certainly was flying in hot weather, but even so, she should not overheat to
             this extent.
             Controls.
             a. Fore and aft controls being so extremely sensitive, I would consider it an
             improvement to make the lateral ones a little lighter too, as at present the contrast
             is somewhat sharp.
             b. I would consider a joy-stick an improvement upon the present wheel. This latter
             type of control is only really necessary in the case of heavy machines which require
             force to control. The Fokker F 2 type is light upon the controls and I consider a
             stick more suitable.
             c. As most pilots land from the right side, the control lever should be situated
             upon this side.
             d. Dual control woult be most useful. The stick could always be removed from the dual
             seat when required for passengers.
             Propeller.
             The type on machine at present in my opinion does not give greatest efficiency.
             Speed.
             This requires to be increased considerably, is this machine is to be used for air
             express service. At present I could only attain a maximum speed of 110 kilometres
             which is too low. I would suggest that a slightly larger engine - Siddeley Puma,
             or even one more powerful.
             Air currents.
             I noticed various back currents striking my neck, and am under the impression that
             the streamline is not quite correct, especially just behind the pilot.
             Windows.
             These should be very much larger, to increase visibility of passengers. They should
             also open when required.
             To summarise therefore.
             Advantages.
             Simplicity of construction - cheapness - sensitivity of congeneral flexibility -
             wonderful lifting property upon small herse power
stability - slow landing - ranges
             between maximum and minimumn speed - wonderful balance empty or with passengers -
             easy method, of filling with petrol.
             Disadvantages.
             Speed not sufficiently high - stream line requires improvement - cooling incomplete.

             W.g. Ys.faithfully, D.G.R. Hinchliffe.
25.06.1920   Zulassungs-Bescheinigung uitgereikt door het Deutsche Reichsamt für Luft-
             und 
Kraftfahrtwesen te Berlijn.
             Dit laatste document kan m.i. beschouwd worden als een soort Bewijs van
             Luchtwaardigheid voor Export.
             Bovenstaande documenten bewijzen dus ondubbelzinnig dat de D 57 niet
             de latere PH-RSL was, zoals elders diverse malen is beweerd.
10.07.1920   Brief van KLM aan NV Fokker.
             Mijne Heeren,
             In aansluiting aan ons schrijven van 5 juli en als antwoord op uw schrijven van
             den zelfden datum, gevolgd door de bespreking met Uwen Heer Nieuwenhuis,
             berichten wij U beleefd het volgende. De KLM wil overgaan tot aankoop van twee
             verkeersmachines zoals door ons besproken, tegen den prijs van ƒ 45.000,- tezamen,
             onder voorwaarde, dat deze machines in Engeland zullen worden toegelaten.
             Indien dus bij gebruik blijkt, dat de machines niet in Engeland worden toegelaten,
             zal deze koop als ongedaan beschouwd worden. Indien wij het volgend voorjaar een
             serie Fokkers koopen, dan zouden de twee, welke thans door ons zijn overgenomen,
             zooveel mogelijk in denzelfden staat gebracht worderbn als de serie wqelke U ons in
             het voorjaar zult verstrekken. De onkosten van deze verandering worden door U gedragen
             tot een bedrag van ƒ 6000,-. Wij zullen het zeer op prijs stellen, indien de Fokkers
             zoo spoedig mogelijk worden afgeleverd, een aflevering na 15 Augustusbheeft voor ons
             geen waarde, waardoor dan ook de koop niet kan doorgaan.
             In de hoop Uw spoedige berichten over de aankomst van de beide toestellen te mogen
             ontvangen, teeken ik.
             Met de meeste hoogachting. W.g. KLM/A. Plesman.
19.07.1920   Brief van KLM aan RSL.
             Weledel Zeergeleerde Heer,
             Naar aanleiding van onze bespreking op de Olympia Show heb ik de eer U tw berichten,
             dat door mij nogmaals bij de NV Nederlandsche Vliegtuigenfabriek is aangedrongen U
             ten spoedigste van de noodige gegevens te voorzien. Inliggend gelieve U aan te treffen
             een copie van het rapport (d.d. 18.6.1920 HD) van onzen vlieger Hinchliffe betreffende
             het Fokker verkeers
vliegtuig. Met het oog op den dienst op Engeland komt het mij noodig
             voor dat ten 
spoedigste logboeken, bewijzen van luchtwaardigheid,en andere documenten
             voor bedoelde 
toestellen in gereedheid worden gebracht.
             Zoo het U bekend is, moeten deze toestellen 
nog dezen zomer hun bruikbaarheid bewijzen
             om in het volgend voorjaar een serie daarvan 
aan te koopen.
             U voor Uw welwillende medewerking dankzeggend, Hoogachtend. 
W.g. KLM/A.Plesman.
28.07.1920   Vraagt de KLM om inschrijving van twee Fokker verkeersvliegtuigen.
             “Ik verzoek U beleefd bewijzen van luchtwaardigheid, journalen(log boeken),
             registratieteekens, zoals deze door de Conventie worden geëischt voor onze
             toestellen in orde te doen brengen. 
10.08.1920   Kenmerk H-NABC toegekend 
             Ik heb de eer U mede te deelen, dat ik bereid ben de twee door U in het
             terzijde
 
aangehaalde schrijven (van 28/7 dus, HD) bedoelde verkeersvliegtuigen
             te doen
inschrijven, onder No.1 en 2.
             Het aan te brengen nationaliteits-merk zal zijn H; de inschrijvingsteekens zullen
             zijn voor No.1: N.A.B.C.; en voor No.2 N.A.B.D. een en ander op het vliegtuig aan
             te brengen overeenkomstig de voorschriften der conventie.”
10.08.1920   Tegelijkertijd met de toekenning van de kenmerken werd aan het RSL opdracht gegeven
             een onderzoek 
in te stellen en een verklaring over te leggen “waaruit blijkt dat
             een onderzoek van de
 
constructietekeningen en andere overgelegde bescheiden naar
             den toestand van het
 toestel zelf aanleiding geeft het toestel als luchtwaardig
             te beschouwen
.”
             Het toestel stond toen nog in de ELTA-hal met dit kenmerk.
10.08.1920   Brief Min. van Waterstaat aan Directeur R.S.L.
             Het komt mij voor, dat een "bewijs van luchtwaardigheid", als door die maatschappij
             wordt verzocht, nog niet kan worden gegeven daar hieromtrent in Nederland nog geen
             regeling bestaat. Intussen ligt het in mijn bedoeling de maatschappij zooveel mogelijk
             ter wille te zijn en zou ik wenschen, dat bij het bewijs van inschrijving, hetwelk
             dezerzijds zal worden verstrekt, eene verklaring kon worden gevoegd, waaruit blijkt,
             dat een onderzoek van de constructietekeningen en andere overgelegde bescheiden, en
             naar den toestand van het toestel zelf, aanleiding geeft het toestel als luchtwaardig
             te beschouwen. In verband hiermede heb ik de eer U.H.E.G. uit te noodigen het boven-
             bedoelde onderzoek in te stellen, en mij Uwe bevinding mede te deelen onder toevoeging,
             ingeval die bevinding gunstig is, van een door U, onderteekende verklaring, als boven
             aangegeven. voor ieder der toestellen en der motoren afzonderlijk. Ik zal de Koninklijke
             Luchtvaart Maatschappij voor Nederland en Koloniën verzoeken zich voor nhet onderzoek met
             U in verbinding te stellen en U de verlangde bescheiden alsook van ieder der toestellen
             een 3-tal onopgeplaktebfoto's formaat 9 bij 12 over te leggen. Ik nodig U uit deze foto's,
             welke zullen worden benut voor de inschrijvingsbewijzen, te controleren en bij goedbevinden
             te voorzien van een stempel van den Rijksstudiedienst voor de Luchtvaart.
             W.g. voor De Minister van Waterstaat, Salverda de Grave.
15.08.1920   Overdracht aan KLM. Aankoopbedrag was ƒ 22520,-.
16.08.1920   Overgevlogen naar Schiphol door Bernard de Waal en Alfred Parge.
00.08.1920   Gedurende deze maand was er voortdurend overleg tussen de RSL, KLM en (de heer)
             Fokker om tot een verantwoorde afgifte van een Nederlands Bewijs van
             Luchtwaardigheid te komen.
             Struikelblok daarbij was het gebrek aan technische informatie die uit Duitsland moest
             komen. Zo was er geen informatie over de wijze van keuren in Duitsland en bovendien
             stond de RSL op het standpunt dat er vliegproeven genomen moesten worden.
             Aangezien onderstaande verslagen niet ondertekend zijn kan ik niet beoordelen met
             wie er overleg gevoerd werd. Ik neem aan met de ambtelijke top.
16.08.1920   Bespreking Luchtwaardigheid twee Fokker toestellen.
             Dit was een bespreking met E.B. Wolf (RSL) en A. Plesman(KLM).
             Bij die bespreking blijkt, dat de Directeur van de Rijksstudiedienst (Wolf) voor de
             Luchtvaart onvoldoende gegevens heeft verkregen
             Alleen een Zulassungs 
Bescheinigung voor vliegtuig, fabrieksnummer 4057 en een
             afschrift van een protocol 
dat, wegens enige daarin voorkomende getallen, van
             twijfelachtige betrouwbaarheid 
wordt geacht).
             Op grond hiervan kan voor de twee toestellen geen verklaring worden afgegeven en
             zouden in ieder geval belastingproeven noodig zijn, ook al waren er voor beide
             toestellen zulke Bescheinigungen; alleen, wanneer een deugdelijk rapport betreffende
             met de toestellen gehouden belastingproeven kan worden overgelegd, zou wellicht
             de proef achterwege kunnen blijven.
             De maatschappij weigert echter belastingproeven toe te laten en kan geen verdere
             bescheiden overleggen Dan blijft dus niets anders over, dan de verlangde verklaring
             te weigeren en na te gaan, wat nu verder moet gebeuren.
             De Directeur van de Rijksstudiedienst voor de Luchtvaart zal een brief schrijven aan
             Waterstaat.
18.08.1920   Bespreking Luchtwaardigheid twee Fokker toestellen.
             Bespreking met den Administrateur Mr. Schönfeld, daarna met den Heer Snoek-
             Hurgogne, (economische zaken) die na bespreking met den Secretaris Generaal,
             Patijn, en met Kruller mededeelt ook van mening te zijn, dat het vliegtuig niet zonder
             verklaring naar Engeland moet vertrekken. Hij acht het zeer plausibel, dat men in
             verband met de Engelsche bepalingen en met artikel 5 van de conventie het vliegtuig
             wel zou laten gaan, wanneer daarvoor de, volgens de conventie vereischte
             bescheiden, voor zover hier te lande daaraan kan worden voldaan zouden zijn
             afgegeven; nu echter het bewijs van luchtwaardigheid of een dergelijke verklaring bij
             gebrek aan voldoende gegevens niet kan worden overgelegd, komt het ook hem voor,
             dat eerst in Engeland worde gepolst, of tegen het overvliegen bezwaren zouden
             worden gemaakt, welk polsen zijns inziens het beste en vlugste zou kunnen gebeuren
             door de invloedrijke personen waarover de maatschappij beschikt.
             De Heer Kruller was het hiermede volkomen eens; deze had gevraagd, hem te
             waarschuwen, indien van de zijde van den administrateur tegen deze maatregel
             bezwaren werden ingebracht.
             Bij P. en T. en bij Westerveld werden inlichtingen ingewonnen over hetgeen in zake
             de Nederlandsche vliegtuigen, waarmede de post naar Engeland zou worden
             overgevoerd, was afgesproken. De Heer Westerveld was van meening, dat daarbij was
             overeen gekomen, dat beide landen ten opzichte van het materieel gelijkgerechtigd
             zouden zijn.
             Hij zou het zeer ongewenscht achten, indien men dit standpunt prijs gaf door te polsen.
             Intusschen achtte ook hij in verband met de besprekingen daaromtrent een verklaring
             betreffende de luchtwaardigheid noodig.
20.08.1920   Bespreking Luchtwaardigheid twee Fokker toestellen.
             Bespreking met den administrateur K.L.M. Plesman, die zeer ontstemd is over de
             genomen maatregel en die het nu beter zou achten indien de vraag aan autoriteiten
             zou worden gedaan door Buitenlandsche Zaken.
             Het resultaat der besprekingen was, dat hem werd aangeraden eerst alsnog alles te
             doen om voldoende gegevens te verkrijgen en daarmee den Directeur van de
             Rijksstudiedienst voor de Luchtvaart tot de overtuiging te brengen, dat hij een
             verklaring voor de vliegtuigen zou kunnen afgeven.
21.08.1920   Bespreking Luchtwaardigheid twee Fokker toestellen.
             Getelefoneerd met ingenieur Stephan, die verklaarde van meening te zijn, dat de
             Fokkertoestellen, waarvan hij een dergelijk type had onderzocht, goed waren.
             Hij was bereid de beschikbare gegevens te verstrekken, om te trachten tot een
             compromis te komen.
23.08.1920   Bespreking Luchtwaardigheid twee Fokker toestellen.
             Getelefoneerd met Dr. Wolf. In overweging gegeven om de zaak met Stephan te
             bespreken, zoo noodig bij mij op het Departement van Waterstaat; overeengekomen,
             dat Wolf zich in verbinding zou stellen met Stephan; daarna bericht ontvangen dat
             Wolf en Stephan van meening waren, dat de belastingproeven wel achterwege
             konden blijven, mits eenige authentieke bescheiden uit Duitschland werden ontvangen.
             Hij had daarover met administrateur K.L.M. gesproken, die telegrafisch om bescheiden
             had gevraagd in Berlijn.
             Wolf stelde voor, om van regeeringswege die vraag te steunen.
             Besloten werd dezerzijds door tusschenkomst van de militaire attaché te Berlijn te
             trachten, inlichtingen en bescheiden uit Berlijn te ontvangen.
23.08.1920   Brief KLM aan Directie Economische Zaken.
             Naar aanleing van het onderhoud dat ik hedenmorgen met den Heer Doorn de Jong mocht
             voeren, bericht ik U het navolgende:
             De Koninklijke Luchtvaart Maatschappij kwam in juni tot het besluit tot den aankoop
             van twee Fokker verkeersvliegtuigen, te leveren door dee N.V. Nederlandsche Vliegtuigenfabriek
             om de hiervolgender redenen:
             1. Dat de Engelsche Maatschappij (Aircraft Transport and Travel Ltd.) waarvan toestellen
                in huur werden genomen, waarschijnlijk deze zomer een tekort aan toestellen zou
                hebben,
             2. dat dit type toestel van zeer goede eigenschappen is en verre uitsteekt bovewn hetgeen
                op het ogenblik in het Buitenland gebruikt wordt, redenen waarom wij het toestel dezen
                zomer wilden experimenteeren om het volgend jaar met het beste materiaal de exploitatie van
                de verschillende luchtlijnen aan te vangen,
             3. daar van Waterstaat de opmerking werd ontvangen, dat het gebruik van Engelsche vlieg-
                tuigen, Engelsch personeel, aanleiding zou kunnen zijn tot bemerkingen op onze subsisie
                aanvrage.
             Met het oog op de gevoeligheid van het Engelsche publiek ten opzichte van Duitsch materieel,
             werd door de Koninklijke Luchtvaart Maatschappij een verzoek gericht aan Waterstaat om voor
             deze toestellen Nederlandsche luchtwaardigheidspapieren af te geven, en werd medegedeeld,
             dat de ontvangst van deze toestellen in Engeland beproefd zou worden door de toestellen
             naar Engeland te zenden.
             Nadat de toestellen gekocht waren en op het punt stonden afgeleverd te worden, deelde
             Waterstaat mede, dat het afgeven van Nederlandsche luchtwaardigheidspapieren onmogelijk
             was,
dat zelfs het overnemen van de Zulassungbescheinigung, welke van Duitsche zijde voor
             het toestel 4057 was afgegeven, niet kan plaats hebben indien aan deze Zulassungsbescheinigung
             de sanctie van de Nederlandsche autoriteit was gehecht, zou er voldaan zijn geworden aan
             punt 4 van de Provisional Agreement.
             Daar het Ministerie van Waterstaat, Economische Zaken heeft verzocht medewerking te verlenen
             bij het beletten van het instellen van deze toestellen op den dienst Engeland-Holland, heb ik
             de eer u mijn standpunt hierbij mede te deelen.
             Indien de Zulassingsbescheinigung is afgegeven door de Duitsche autoriteit, hier niet in
             twijfel wordt getrokken en indien men bereid ware de verantwoordelijkheid op zich te nemen om
             aan deze papieren sanctie te verleenen, dan zouden de beide Fokker verkeersvliegtuigen
             onmiddellijk op de Hollland-Engeland dienst worden ingesteld.
             Ik maak U opmerkzaam, dat 1 October ons seizoen is afgeloopen en dat vóór die datum de toestellen
             moeten zijn beproefd om gegevens te hebben voor een volgende groote bestelling voor het komende
             voorjaar. Het standpunt van Waterstaat is nu, dat eerst berichten uit Duitschland moeten worden
             afgewacht waaruit de waarde van de Zulassungsbescheinigung moet blijken.
             Voor de door U mij toegezegde steun voor de bespoediging voor het verkrijgen van deze inlichtingen
             ben ik U zeer dankbaar en spreek ik hierbij de hoop uit, dat de spoedige aanwezigheid van deze
             papieren onze Maatschappij in de gelegenheid zal gesteld worden voordeel te trekken van de
             ervaringen, die zij moet opdoen met dit nieuw materieel.
24.08.1920   
De minister stuurt een brief aan de generale staf en vraagt daarin of deze via de
             militaire attaché in Berlijn in Duitsland nadere informatie kan krijgen over de
             certificatiebasis van de twee Fokker F.II toestellen.
             Ik heb de eer U Hoogedelgestrenge het volgende mede te deelen. De Koninklijke Luchtvaartmaat-
             schappij voor Nederland en Koloniën heeft thans voornamelijk voor haar dienst op Engeland,
             2 Fokker eendekker-vliegtuigen aangekocht welke in de "Fokker Wercke" te Schwerin werden
             gebouwd. Teneinde deze tyoestellen tot het verkeer met Engeland toe te laten, schijnt het
             gewenscht, dat een verklaring kan worden afgegeven, dat, op grond van de authentieke bescheiden,
             welke voor die vliegtuigen zijn overgelegd, aanleiding bestaat de vliegtuigen tot hjet lucht-
             verkeer toe te laten. Nu is voor een van de vliegtuigen een "Zulassungs-Bescheinigung" aanwezig,
             gedateerd 25 juni 1920 waarin wordt vermeld, dat op grond van de
"Zulassungs-Bescheinigung" No.1
             van 17 Maart 1919, J no. 153719, voor een vliegtuig
met Typen Bezeichnung V.1(V.45) D 57,
             fabrieksnummer 4057 een
"Zulassungs-Bescheinigung" wordt afgegeven vanwege het "Deutsche Reichsamt
             für Luft-nund Kraftyfahrtwesen" te Berlijn. Voor het tweede vliegtuig no. 4058 is geen
"Zulassungs-
             Bescheinigung"
aanwezig, evenmin als voor een derde exemplaar van dat type in Nederland aanwezig
             en toebehorend aan den Heer Fokker, of aan de N.V. waarvan hij directeur is. Het lijdt geen twijfel
             dat alleen op grond van de ééne reeds genoemde
"Zulassungs-Bescheinigung" geen verklaring als boven
             bedoeld voor beide
Fokker-machined kan worden afgegeven, te minder daar niet is na te gaan, of de
             
"Zulassungs-Bescheinigung" werkelijk voor een der beide vliegtuigen bestemd is geworden.
             In verband daarmede zou de beantwoording van de volgende vragen op prijs worden gesteld.
             1.
op welke voorwaarden wordt in Duitschland in het algemeen een "Zulassungs-Bescheinigung" afgegeven
             voor een vliegtuig voor het burgerlijk luchtverkeer?
             2.
op welken grond is het bewijs voor het vliegtuig 4057 nummer 4057 afgegeven?
             3. hoe kan worden uitgemaakt, dat de aanwezige 
Zulassungs-Bescheinigung werkelijk is afgegeven
             voor één van de twee toestellen, hetwelk voor zoover kon worden nagegaan, alleen op een buiten op
             het toestel aangebracht plaatje dit nummer draagt?
             4. zijn er voor meer vliegtuigen van dit type
"Zulassungs-Bescheinigung" in Duitschland afgegeven
             en is dit geschied voor het tweede Duitsche toestel, genummer 4058?
             Het is van het meeste gewicht, door de Duitsche autoriteiten omtrent bovenstaande punten te worden
             ingelicht, terwijl er een
spoedig antweeord gewenscht is, daar de maatschappij, in afwachting van
             een nadere beslissing, op verzoek van de regeering, de vliegtuigen niet voor het beoogde doel
             gebruikt. Ik zal het daarom op prijs stellen, indien UHoogedelgestrenge den Nederlandsche militaire
             attaché te Berlijn zou willen opdragen pogingen in het werk te stellen, om in deze voldoende
             zekerheid te verkrijgen, voor zoover nodig en m ogelijk, gestaafd door onderteekende verklaringen
             der Duitsche bevoegde autoriteiten. Het resultaat van de opdracht zal ik gaarne van U vernemen.
             De Minister van Waterstaat, voor deze De Secretaris Generaal Salverda de Grave.
30.08.1920   Klaagt Fokker bij de minister over de trage afhandeling van het BvL-verzoek van de KLM.
             Deze maatschappij wil de toestellen in gebruik nemen op de inmiddels 
geopende postdienst
             op Londen.

             Temeer daar er hier te lande nog geen wettelijke voorschriften dan wel een regeling
             bestaat die deze vertraging zouden kunnen veroorzaken.
             Als reden voor deze vertraging geeft de minister dan wel het RSL aan dat Fokker
             weliswaar een op verzoek van de Deutsche Luftreederei uitgereikte Zulassung heeft
             overhandigd, maar dat niet bekend is waarop, op welke keuringsprocedures, deze
             Zulassung gebaseerd is.
             Waarop Fokker dan weer, enigszins geïrriteerd te kennen geeft dat hij uit het late
             tijdstip waarop deze eis kenbaar wordt gemaakt, concludeert dat e.e.a volstrekt niet
             voorbereid is “of moeten wij zulks opvatten als een in twijfel trekken van de geldigheid
             van het door ons overgelegde certificaat?”
             Terecht wordt er in de brief nadrukkelijk op gewezen dat bij alle vliegdemonstraties hier
             te lande (en dat waren er destijds nogal wat! HD) gedemonstreerd wordt en
             passagiersvluchten gehouden worden met vliegtuigen waaraan op het vlak van
             luchtwaardigheid geen enkele eis wordt gesteld.
             De brief besluit met een lofzang op de Fokkervliegtuigen en wordt er de nadruk op
             gelegd dat de belangstelling voor deze “Hollandsche constructie” buitengewoon
             groot is.
             Op deze laatste kwalificatie is natuurlijk wel wat af te dingen!
             En dat gebeurt dan ook, elders op deze pagina’s besteed ik daar aandacht aan.
 
             Over vertraagde in gebruikname 
             Over de basis van de Duitse Zulassung kwam in een brief d.d. 20 september 1920
             van Kapitänleutnant Langfeld (wiens status mij niet duidelijk is…) aan de Nederlandse
             Attaché Fabius enige duidelijkheid:
             1.    b) für neue Typen, die nicht voor der Heeres- bezw. Marineverwaltung bestellt worden
                    sind
 
(daar ging punt a over! HD), die Voorlage eines Typenprüfungsprotokolls der
                    Deutschen 
Versuchsanstalt für Luftfahrt in Adlershof b/Berlin.
                 c) die Ausfüllung des in der Anlage beigefügten Fragebogens durch das den Antrag auf
                    Zulassung 
stellende Flugzeugunternehmen.
             2.  Die Zulassungsbescheinigung für das von Ihnen erwänhte Fokker-Flugzeug D 57
                 wurde ausgestellt für die Deutsche Luftreederei auf grund des oben erwähnten
                 Typenprüfungsprotokolls der Deutschen Versuchsanstalt.
                 De brief besluit met de opmerking over WNr. 4058 (de latere H-NABD dus) dat er
                 zijns inziens geen twijfel over de Zulassung hoeft te bestaan omdat het een reeds
                 toegelaten type is.
02.09.1920   BvI-aanvraag
00.09.1920   Brief Directie van Ecomomisch Zaken aan Waterstaat
             Ik heb de eer U.E. mede te deelen dan de Kon.Luchtvaart My, aan het Reichsamt für
             Luft- und Kraftfahrwesen opgave verzocht van de voorwaarden, waaronder door de Duitsche
             autoriteiten Zulassungbescheinigungen voor vliegtuigen worden verleend.
             In ondershandsch overleg met de afd. Luchtvaart van U.E.'s Departement werd aan
             Hr.Ms.Gezant te Berlijn opgedragen deze toezending der gevraagde gegevens zooveel
             mogelijk te willen bespoedigen en tevens een duplicaat van de voorwaarden aan mijn
             Departement in te zenden.
             Voor zooveel nodig heb ik de eer U.E. hiernevens te doen toekomen de verlangde opgave
             betreffende de grensoverschrijding van vliegtuigen welke ik door tusschenkomst van
             Hr.Ms.Gezantschap te Berlijn ontving.
09.09.1920   Brief van directeur RSL aan Minister van Waterstaat.
             VERSTREKKING VAN BEWYZEN VAN LUCHTWAARDIGHEID VOOR VLIEGTUIGEN
             In verband met het verzoek, vervat in Uw schrijven d.d. 10 Ausgustus l.l. en in
             sluiting aan myn daaropvolgend schryven d.d. 18 Augustus, deel ik U mede, dat de nader
             door my ontvangen gegevens uit Duitschland over de beide toestellen, bestemd voor de
             Kon. Luchtvaart My en een verder onderzoek van het toestel, voor zoover mogelyk was,
             my de overtuiging hebben gegeven, dagt er geen bezwaar is, voor deze beide toestellen
             een bewijs af te geven, zooals door U bedoeld is. Bygaand ontvangt U een door my
             onderteekende verklaring voor ieder der beide toestellen, alsmede een stel foto's (6).
             Van de motoren zyn my door de Firma ter inzage gegeven de beproevingsprotocollen.
             Het komt my voor, dat er geen bezwaar is ook deze motoren toe te laten, hoewel het
             beter is daarvoor geen bewyzen af te geven. W.g. De Directeur E.B. Wolf.
09.09.1920   BvL uitgereikt
00.09.1920   Concept BvI.
13.09.1920   Brief Ministerie van Waterstaat aan NV KLM.
             Ik heb de eer U hierbij toe te zenden een bewijs van inschrijving met daaraan gehechte
             verklaring betreffende de luchtwaardigheid voor elk der handelsvliegtuigen, bij Uw
             schrijven van 28 Juli j.l. no. 2725 bedoeld. Voor elk dier vliegtuigen voeg ik tevens
             hierbij een vliegtuigboek en een motorboek. Verstrekking van een seinboek acht ik nog
             niet nodig. Ik geef U in overweging de seinen voorloopig in de kolom "Opmerkingen" van
             het vliegtuigboek te laten inschrijven. In het bijzonder wordt Uwe aandacht gevestigd
             op hetgeen in de verklaring betreffende de luchtwaardigheid voorkomt terzake van een
             herhalingsonderzoek na 100 vlieguren., Voordat bedoeld aantal vlieguren zal zijn bereikt,
             zal het vliegtuig aan een onderzoek moeten worden onderworpen, tot het verrichten waarvan
             voorlopig de Directeur van de Rijksstudiedienst voor de Luchtvaart wordt aangewezen.
             W.g. De Minister van Waterstaat. V.d. de secretaris generaal G. van der Meulen.

   
             H-NABC
13.09.1920   Voorlopig Bewijs van Inschrijving No.1 met bijbehorend Bewijs van Luchtwaardigheid
             uitgereikt.
             Geldigheidsduur was 6 maanden.
             Type:   Fokker F.2
             Motor:  Daimler Mercedes D.IIIa V, 178pk, No. 45808
             De vliegtuig- en motorboeken werden van de Luchtvaartafdeling te Soesterberg
             overgenomen
             Het Werknummer was oorspronkelijk voor op de romp aangebracht.
             NB. In "Dagboek der Nederlandse Luchtvaart 1920" heb ik een aantal voorontwerpen van
             het Bewijs van Inschrijving geplaats. En ook enige aanvullende informatie over het
             inschrijvingsproces.
             Het constructienummer 4057 is er nog een uit de Schwerin-reeks.
             Later ingevoerde rompen werden genummerd in de Nederlandse 1500-reeks
             en er zijn aanwijzingen dat -althans Fokker- deze nummers ook met terugwerkende
             kracht aan de eerste drie F.II's toekende. 
             Dat zou dan voor dit toestel 1501 moeten zijn (H-NRSL 4056/1500, H-NABD
             4058/1502), maar dit nummer wordt ook genoemd voor de Dz 4 van de
             Deutsche Luftreederei.
15.09.1920   Plesman vliegt naar Engeland om eventuele (bovenomschreven) moeilijkheden
             uit de weg te ruimen.
22.09.1920   Brief van Fokker waarin gevraagd wordt of
             - “het de bewijzen om toelating van vliegtuigen tot het luchtverkeer aangevraagd
               moeten worden bij den Rijks-Studiedienst alhier, of rechtstreeks aan Uwe
               Excellentie
             - Of de aanvraag ingediend moet worden door de fabrikant of de koper/exploitant.
             - “… omdat wij binnen zeer kort een tweetal vliegtuigen aan de Koninklijke Luchtvaart
               maatschappij ter beschikking stellen en gaarne stagnatie bij de in gebruik name
               wenschen te voorkomen.”
               Deze laatste vraag betreft m.i. de twee Fokker C.II toestellen waarvoor door Fokker
               op 11.10.1920 Bewijzen van Inschrijving aangevraagd werden.
30.09.1920   Eerste commerciële vlucht door Hinchliffe.
             Passagiers waren A. Plesman, H. Hegener en S. Elleman.
00.10.1920   In een arrest gedateerd october 1920 verklaart de minister zich bereid voor de twee
             vliegtuigen Bewijzen van Inschrijving met bijbehorend Bewijs van Luchtwaardigheid
             uit te reiken “mits mij uit een onderzoek door een of meer door mij aan te wijzen
             deskundigen zal zijn gebleken, dat daartegen geen bezwaar bestaat”.
10.12.1920   Opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen noemt H-NABC
             met nog de Daimler Benz motor No.15808.
08.01.1921   Bedankt de KLM voor het wijzigen van de voorlopig uitgereikte bescheiden van
             de H-NABC.
00.01.1921   Maar in ieder geval in de 2e helft van januari deelt de minister mee dat de
             voorlopige bescheiden van de H-NABC nog niet gewijzigd zijn.
             Deze wijziging betreft het vervangen van de Mercedes motor door een Puma
 
Bij de subsidie-aanvraag voor 1921, die begin 1921 werd ingediend, werd een verklaring gegeven voor de
forse afschrijving (meer dan 50%) die de KLM op haar vloot (2 F.II en 1 D.H.9) toepaste.
Een interessant document dat ik hier in z’n geheel zal citeren.
 
AFSCHRIJVING VLIEGTUIGEN
In Augustus 1920 kocht de K.L.M. van de N.V. NEDERLANDSCHE VLIEGTUIGENFABRIEK te Amsterdam,
twee Fokker F.II vliegtuigen voor ƒ. 45000,-.
Aan het eind van het jaar werd gekocht een D.H.9 voor den prijs van ƒ. 3435,-, totaal dus voor
eene
waarde van ƒ. 48435,-.
Hierop werd afgeschreven een bedrag van ƒ. 25435,- zodat de waarde thans is ƒ. 23000,-.
Deze afschrijving bedraagt dus ongeveer 51%.
 
De beider Fokker F.II toestellen waren de eerste vliegtuigen met een vrijdragenden vleugel
en waren voorlopers van de Fokker F.III toestellen, welke laatste constructief, vliegtechnisch
en economisch veel beter zijn dan de F.II.

De F.II moet slechts beschouwd worden als eene experimenteele machine.
Minder dan 2 stuks kon de K.L.M. daar niet van koopen.

Tot heden hebben deze toestellen betrekkelijk weinig gevlogen omdat zij tot heden steeds en
steeds storingen vertoonden. Tenslotte is de K.L.M. met de N.V. Nederlandsche Vliegtuigen Fabriek
overeengekomen, de motor welke er in stond, terug te nemen en inplaats daarvan Siddeley Puma
motoren in te bouwen. De onkosten van dezen ombouw worden verekend in de teruggave van beide motoren.
De vliegtuigen zijn thans in de Fokker Fabriek ter ombouwing. De nieuwe Siddeley Puma motoren moeten
voor rekening van de K.L.M. worden geleverd.

Het is natuurlijk duidelijk, dat deze twee experimenteele toestellen voor het regelmatig verkeer
weinig waarde hebben, terwijl de handelswaarde ervan natuurlijk nihil is.

Het mag ons dan ook voorkomen, dat eene dergelijke afschrijving onder deze omstandigheden, als
normaal moet worden beschouwd.

 
(HD: Nu ben ik geen econoom maar van twee, nog geen half jaar oude, toestellen beweren dat de waarde
natuurlijk nihil is’ lijkt me op z’n minst opmerkelijk!)

 
01.04.1921   BvI/L verlengd, geldig tot 1.10.1922
14.04.1921   Opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen noemt H-NABC
             met de nieuwe Siddeley Puma motor van 230 PK, No. 10933.
             Het vermogen van deze motor wordt in de diverse documenten afwisselend aangeduid
             als zijnde 230 en/of 240 pk.
             De H-NABD heeft dan nog de ‘oude’ BMW motor.
14.05.1921   Direct na de start ontstond een defect aan de zuiger en moest een noodlanding
             gemaakt worden.
             Dit gebeurde op een naast de Smitshoekschenweg gelegen aardappelveld.
             Het toestel kwam op de neus te staan en het werd gedemonteerd om het naar Waalhaven
             brengen.
             Bestuurder: R. Gnädig.

00.05.1921   Als gevolg van deze schade werden de bewijzen geschorst.
             "Ingetrokken" stond er op BvI.No.1
01.07.1921   In de opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen komt H-NABC niet meer voor.
             En ook in deze opgave staat motor No, 10933 als zijnde geïnstalleerd in H-NABM.
 
"Opnieuw uitgereikt. Zie onder no.22".
 
In 1924 werd het “Voorloopige Register” omgezet in een definitief register.
Dit hield in dat ook de niet meer geldige voorlopige Bewijzen van Inschrijving toch werden omgezet
naar definitieve. Dit was dus een geheel papieren excercitie.

Dus kan daarin ook een ‘heruitgave’ per 13.8.1924 van Voorloopig Bewijs van Inschrijving No.1
aangetroffen worden, met bijvoorbeeld de vermelding van de Mercedes motor die ook op het
oorspronkelijke bewijs stond.

Deze Mercedes motor was natuurlijk eind 1920/begin 1921 al vervangen door de Siddeley Puma.
 
                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 22

 
22  H-NABC                                                                            4057

14.09.1921   BvL na inbouw Siddeley motor weer uitgereikt,
             Geldig tot 1.4.1921
04.10.1921   Advies BvL weer uit te reiken 
04.10.1921   BvI weer uitgereikt
 
             H-NABC (BvI.No.1), D-57
              
             H-NABC
04.10.1921   Voorlopig Bewijs van Inschrijving No.22 met bijbehorend Bewijs van Luchtwaardigheid
             uitgereikt.
             Geldigheidsduur was niet nader gepreciseerd.
             Type:  Fokker F.II
             Motor: Siddeley Puma 240 pk, No. 10933
01.10.1921   Opmerkelijk is dat H-NABC met BvI No.22 wél in de opgave van voorlopig
             ingeschreven vliegtuigen per deze datum wordt genoemd.
             In de kladversie stond ook nog het motornummer 10933 maar elders wordt uitgelegd
             dat deze praktijk na overleg, als zijnde onpraktisch vanwege de frequente
             motorwisselingen, op een gegeven moment werd afgeschaft.
             Zo zat bovengenoemde motor 10933 op 1.7.1921 in de H-NABM.
00.00.1921   Dit jaar maakten de H-NABC en ‘BD samen 55 vlieguren.
26.02.1922   Na een vlucht Amsterdam - Londen met veel vertraging a.g.v. tegenwind waardoor er te
             Lympne overnacht moest worden, kwam het toestel 's avonds te Londen aan.
             Toen het naar de hangaars taxiede werd het door een windvlaag op de neus gezet.
             De vleugel werd behoorlijk beschadigd.              
             
Bestuurder: R.E. Duke.
             Flight van 16 maart meldt over "The KLM F.2 which arrived from Holland a fortnight ago"
             dat het toestel na reparaties aan de motor op 13 maart 's morgens weer naar Amsterdam
             is vertrokken. Dus de schade bleef niet beperkt tot de vleugel! ')

             Deze terugvlucht werd ook weer door Duke uitgevoerd, hij werd vergezeld door
             A.N.J. van der Hoop die de daaropvolgende zomer op deze dienst zou gaan vliegen.

                                            ') Hoewel de verzekeringsuitkering slechts ƒ 78,95 bedroeg!

24.03.1922   Lichte schade bij de landing te Schiphol. Het schadebedrag was minder dan het eigen
             risico ƒ400,- zodat de verzekeringsmaatschappij niets uitkeerde.
01.05.1922   Opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen noemt H-NABC
             met Siddeley Puma motor van 240 pk. Er wordt geen motornummer meer genoemd.
15.08.1922   Opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen noemt H-NABC
             met Siddeley Puma motor van 240 pk. Er wordt geen motornummer meer genoemd.
21.08.1922   Ongeval Tienen, bij Brussel(OO).
             Tijdens de landing sprong er een band, waardoor het toestel over de kop sloeg.
             Landingsgestel, neus en vleugel werden ernstig beschadigd.

             De reparatiekosten werden getaxeerd op ƒ3585,-.
             Bestuurder: A.N.J. Thomassen á Thuessink van der Hoop.
29.08.1922   Bewijs van Inschrijving geschorst.
15.12.1922   Opgave van voorlopig ingeschreven vliegtuigen noemt H-NABC niet.
00.00.1922   Dit jaar maakten de H-NABC en ‘BD samen 366 vlieguren.
23.03.1923   Bewijs van Inschrijving No.22 met bijbehorend Bewijs van Luchtwaardigheid weer
             uitgereikt. Bewijs was geldig tot 21.9.1923.
28.03.1924   Noodlanding bij Brussel wegens slecht weer.
             Bestuurder: J.B. Scholte.
00.00.1924   In dit jaar werd in de H-NABC een vliegtuig-vonkzender van het type AD2 ingebouwd.
 
In 1924 werd het “Voorloopige Register” omgezet in een definitief register.
Dit hield in dat ook de niet meer geldige voorlopige Bewijzen van Inschrijving toch werden
omgezet naar definitieve.
Dus kan daarin ook een ‘heruitgave’ per 13.8.1924 van Voorloopig Bewijs van Inschrijving No.22
aangetroffen worden, met bijvoorbeeld de vermelding van de begin 1921 geïnstalleerde Siddeley Puma.
Dit nieuwe BvI was geldig tot 13.8.1926
 
00.00.1925   Dit jaar maakten de H-NABC en ‘BD samen 439 vlieguren.
01.10.1925   Werden beide Fokker F.II’s  van de lijndiensten gehaald.
             De H-NABC werd verder alleen voor PR-vluchten gebruikt, de H-NABD ging naar de Fotodienst.
27.08.1927   Inschrijving doorgehaald.
 
             H-NABC
16.09.1927   Weer ingeschreven
             Er werd natuurlijk (zie onder) geen nieuw BvI uitgereikt.
22.09.1927   Inschrijving doorgehaald. "Ingetrokken"
 
             O-BAIC
             OO-AIC
 
 De toestellen (H-NABD ook) waren al op 27.8.1927 aan de SABENA verkocht.
 Toen werden ook de inschrijving doorgehaald, maar omdat SABENA zich er eerst van wilde overtuigen
 dat er een Belgisch Bewijs van Luchtwaardigheid zou worden uitgereikt werd de overdracht nog even
 uitgesteld.

 De doorhalingen werd 'hersteld' op 16.9.1927 en dus werd de inschrijving op 22.9.1927 alsnog doorgehaald.
 
 Het constructienummer 4057 is er nog een uit de Schwerin-reeks.
 Later ingevoerde rompen werden genummerd in de Nederlandse 1500-reeks en er zijn aanwijzingen dat
 -althans door Fokker-  deze nummers ook met terugwerkende kracht aan de eerste drie
F.II’s werden
 toegekend.

 Dat zou dan voor dit toestel 1501 moeten zijn (H-NRSL 4056/1500, H-NABD 4058/1502), maar dit
 nummer wordt ook genoemd voor de Dz 4 van de Deutsche Luftreederei.

   
 
 
   
 
 
                                                                                                                        Foto: NIMH
   
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                   (Coll. R. van Ommeren) 
   
 
                                                                                                                                    (Coll. F.C. Paauw)                                                                                    
    
     
Terug naar H-NABC in EERSTE REGISTER                                                              Terug naar  INDEX Artikelen vóór 1940  
                                                                                                                                                                                                                                                                                        TOP
 
  H-NABD                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 2

 
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 25

     
   
 
      \
   
                                                                                                             Coll. R. van Ommeren
   
 
Terug naar H-NABD in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
  (H-NABE)(1)                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 3
   
 Terug naar (H-NABE)(1) in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABE
(2)                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 19
       
 
Terug naar H-NABE(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
    
(H-NABF)(1)                                                                                                             Bewijs van Inschrijving No. 4
 
 
Terug naar H-NABF(1) in EERSTE REGISTER                                                                                                            TOP
 

 
H-NABF(2)                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 20

   
 
 
   
       
Terug naar H-NABF in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABG                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 5
 
 
   
 
 
   
 

     
                                                                                                        Coll. R. van Ommeren

 
Terug naar H-NABG in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABH                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 6
  
 
 
 

 
 Terug naar H-NABH in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   
H-NABI                                                                                                                      Bewijs van Inschrijving No. 7


   
 

 
Terug naar H-NABI in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 
 
H-NABJ
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 8

 
                                                                                     
  Coll. R. van Ommeren

 
Terug naar H-NABJ in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABK                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 9


   
     
Terug naar H-NABK in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

 
H-NABL
(1)                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 10

 
Terug naar H-NABL(1) in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
  H-NABL(2)                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 21

 
                         Coll. R. van Ommeren

   
Terug naar H-NABL(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                          TOP
   

 
H-NABM(1)
                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 11

   
Terug naar H-NABM(1) in EERSTE REGISTER                                                                                                        TOP\
 

 
H-NABM(2)                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 35

 
     
 
                                                                                                           
Coll. R. van Ommeren

 

Terug naar H-NABM(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                       TOP
 

 
H-NABN
                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 12

 
   
   
 
 
 
   
                               
                                                                                                        Coll. R. van Ommeren
     
 
   
                                                                                                        
   Coll. R. van Ommeren
       
    

Terug naar H-NABN in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABO
                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 13

 
Terug naar H-NABO in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

 
H-NABP
                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 14
 
   
Terug naar H-NABP in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABQ
                                                                                                                      Bewijs van Inschrijving No. 15

   
Terug naar H-NABQ in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

 
(H-NABR)(1)
                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 16


Terug naar (H-NABR)(1) in EERSTE REGISTER                                                                                                        TOP
 

 
H-NABR(2)
                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 27

 
                                                                                                                          Foto: via Dominic Bode
 

 
 

 
Terug naar H-NABR(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                          TOP
 

 
(H-NABS)(2)
                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 17


Terug naar (H-NABS)(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                         TOP
 

 
H-NABS(3)
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 26
       
                                                                                                                                                                                              
   (Coll. R. van Ommeren)
   
 
Terug naar H-NABS(3) in EERSTE REGISTER                                                                                                        TOP
   

 
H-NABT
                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 18

                                                                                                                                                                                                           
  (Coll. R. van Ommeren)
 
 
Terug naar H-NABT in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NABU
                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 28

 

                                                                                                                                                                                                                         
Terug naar H-NABU in EERSTE REGISTER                                                                                             TOP
   

 
H-NABV
                                                                                                       Bewijs van Inschrijving No. 29
 
 
                                                                                     
Coll. R. van Ommeren

 
Terug naar H-NABV in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
(H-NABW)(3)
                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 30
\  
 
Terug naar (H-NABW)(3) in EERSTE REGISTER                                                                                                        TOP
  
     
(H-NABW)(4)
                                                                                                                                                                           (Coll. E. Ballod)
 
 
                                                                                        
Foto via Iriberto Cela
 
   
Terug naar (H-NABW)(4) in EERSTE REGISTER                                                                                                      TOP
       


H-NABW(5)                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 34

 
 
 

 
Terug naar H-NABW(5) in EERSTE REGISTER                                                                                                 TOP
 

 
H-NABX
                                                                                                               Bewijs van Inschrijving No. 31

 
    
 
Terug naar H-NABX(2) in EERSTE REGISTER                                                                                                           TOP
 

 
H-NABZ
                                                                                                                      Bewijs van Inschrijving No. 32

 
   
 
Terug naar H-NABZ in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NACA
                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 35
 
 

 
Terug naar H-NACA in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   
 
H-NACB
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 33

   

 
Terug naar H-NACB in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

 
 H-NACC                                                                                                               Bewijs van Inschrijving No. 37

 
  
 
   

   
 
Terug naar H-NACC in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP


   
H-NACD                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 38

                                                                                                                                                                                              
(Foto van de Catawiki-site)
 

 
 
   
Terug naar H-NACD in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

   
H-NACE
                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 39

 
Terug naar H-NACE in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP
   

 
(H-NACF)
                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 40
                   
   
Terug naar (H-NACF) in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

 
(H-NACG
)                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 41

 
Terug naar (H-NACG) in EERSTE REGISTER                                                                                                            TOP
 

 
(H-NACH)
                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 42

 
Terug naar (H-NACH) in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
 

 
H-NACI
                                                                                                                      Bewijs van Inschrijving No. 43
                  
   
Terug naar H-NACI in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP
 

 
H-NACJ
                                                                                                                      Bewijs van Inschrijving No. 44

 
                                                                                                                       
Foto: via Dominic Bode
   
 
Terug naar H-NACJ in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP
 

   
H-NACK
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 45

 
Terug naar H-NACK in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
   
 
H-NACL
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 46

 

 
Terug naar H-NACL in EERSTE REGISTER                                                                                                       TOP
   

 
H-NACM
                                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 47

 
 

 
   
 
  
 
 
 
 
 
Terug naar H-NACM in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

H-NACN                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 48

 
 
 
 
 
 
 
Terug naar H-NACN in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

 
H-NACO
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 49

 
Terug naar H-NACO in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
   
 
H-NACP
                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 50

 
                                                                                              
Foto: Gemeentearchief Amsterdam

   
Terug naar H-NACP in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

 
(H-NACQ)
                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 51

 
Terug naar (H-NACQ) in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
 

 
H-NACR
                                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 57

 
                                                                                                                      
Foto: via Dominic Bode
   
 
 
 
                                                                                       (Coll. R. van Ommeren)
   
 

 
Terug naar H-NACR in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

 
H-NACS
                                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 52

 
Terug naar H-NACS in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NACT
                                                                                                                       Bewijs van Inschrijving No. 53
 
 

 
Terug naar H-NACT in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP
 

 
(H-NACU)
                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 54

 
Terug naar (H-NACU) in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
 

 
(H-NACV)
                                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 55

 
Terug naar (H-NACV) inEERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NACW
                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 56

 
Terug naar H-NACW in EERSTE REGISTER                                                                                                            TOP
 

 
H-NACX
                                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 58

 


Terug naar H-NACX in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP


 
H-NACZ
                                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 59

 
Terug naar H-NACZ in  EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
 

   
(H-NADA)
                                                                                                               Bewijs van Inschrijving No. 60

  
Terug naar (H-NADA) in EERSTE REGISTER                                                                                                            TOP
 

 
(H-NADB)
                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 61

 
Terug naar (H-NADB) in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

 
(H-NADC)
                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 62

 
Terug naar (H-NADC) in  EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NADD
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 63

   
    
 
      
   
Terug naar H-NADD in EERSTE REGISTER                                                                                                                   TOP
 

 
H-NADE
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 64

  
Terug naar H-NADE in  EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

   
H-NADF
                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 65
\
   

 
Terug naar H-NADF in EERSTE REGISTER                                                                                                                   TOP
 

 
H-NADG
                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 66

 
Terug naar H-NADG in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP 
 

H-NADH                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 67

 

 
Terug naar H-NADH in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

 
H-NADI
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 68


      
 
   
 
 
 
 
  
  
 
Terug naar H-NADI in EERSTE REGISTER                                                                                                                  TOP
 

 
 H-NADJ                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 69

 
                                                                                                                        Foto: via Dominic Bode
   
 
Terug naar H-NADJ in EERSTE REGISTER                                                                                                                                           TOP
   

 
H-NADK
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 70



 
Terug naar H-NADK in  EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

 
H-NADL                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 71

 
 

   
   
 
    
Terug naar H-NADL in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NADM
                                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 72
 
 
Terug naar H-NADM in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

H-NADN                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 73

 

Terug naar H-NADN in EERSTE REGISTER                                                                                                                                           TOP
 

 
H-NADO
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 74

 

Terug naar H-NADO in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

   
H-NADP
/ H-NADR                                                                          Bewijs van Inschrijving No. 75 en 77

 

   

  
 
 
 
Terug naar H-NADP in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NADQ
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 76

 
Terug naar H-NADQ in  EERSTE REGISTER                                                                                                                                           TOP
 

 
H-NADR / H-NADP                                                                         Bewijs van Inschrijving No. 75 en 77

 

 
Terug naar H-NADR in  EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
   

 
H-NADS                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 78

 
Terug naar H-NADS in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

 
H-NADT                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 79

 
Terug naar H-NADU in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP


 
H-NADU                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 80

 
                                                                                   
(Coll. R. van Ommeren)

 
Terug naar H-NADU in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NADV
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 81

 
 
 
   
 
   
 
    
 
 
   
Terug naar H-NADV in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

H-NADW                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 82

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
Terug naar H-NADV in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

H-NADX                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 83


Terug naar H-NADV in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP


 
H-NADZ
                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 84

 
 
   
Terug naar H-NADZ in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
   
 
H-NAEA
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 85

 
 
 
Terug naar H-NAEA in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NAEB
                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 86

 
Terug naar H-NAEB in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP

 
H-NAEC                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 87

 
Terug naar H-NAEC EERSTE REGISTER                                                                                                                     TOP
   

 
H-NAED                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 88

 
     
 
 
                                                                                                            Coll. R. van Ommeren
 
Terug naar H-NAED in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
H-NAEE
                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 89

 
Terug naar H-NAEE in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

   
H-NAEF                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 90

 
Terug naar H-NAEF in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

   
H-NAEG                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 91

 
Terug naar H-NAEG in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NAEH                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 92

 
Terug naar H-NAEH in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

   
H-NAEI
                                                                                                     Bewijs van Inschrijving No. 93

 
 
   
Terug naar H-NAEI in EERSTE REGISTER                                                                                                                 TOP
 
 
H-NAEJ
                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 94

 

 
Terug naar H-NAEJ in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

   
H-NAEK                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 95

 
Terug naar H-NAEK in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NAEL                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 96

 
Terug naar H-NAEL in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

   
H-NAEM                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 97

 
Terug naar H-NAEM in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP
 

 
H-NAEN
                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 98

 
                                                                                             Foto: Gemeentearchief Amsterdam

   
Terug naar H-NAEN in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

 
H-NAEO
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 99

 

 
Terug naar H-NAEO in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
PH-AEP                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 100

Hier is duidelijk zichtbaar dat kenmerk H-NAEP, ondanks beweringen elders, nooit is uitgereikt!
 
Terug naar PH-AEP in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
H-NAEQ                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 101

 
Terug naar H-NAEQ in EERSTE REGISTER                                                                                                                                        TOP
 

   
H-NAER                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 102

 
Terug naar H-NAER in EERSTE REGISTER                                                                                                                                       TOP
 


H-NAES
                                                                                                Bewijs van Inschrijving No. 103

 
     
 
Terug naar H-NAES in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
   

   
PH-AET
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 104

Hier is duidelijk zichtbaar dat kenmerk H-NAET, ondanks beweringen elders, nooit is uitgereikt!
  

 
Terug naar PH-AET in EERSTE REGISTER                                                                                                                  TOP
   

 
H-NAEU
                                                                                                   Bewijs van Inschrijving No. 105

 
Terug naar H-NAEU in EERSTE REGISTER                                                                                                                TOP
 

 
PH-AEV                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 106

 Hier is duidelijk zichtbaar dat kenmerk H-NAEV, ondanks beweringen elders, nooit is uitgereikt!
   
 
 

 
Terug naar PH-AEV in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
 

 
(PH-AEW
)                                                                                              Bewijs van Inschrijving No.  107

 
   
   
Terug naar PH-AEW in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP   
   
 
PH-AEX
                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 108

Hier is duidelijk zichtbaar dat kenmerk H-NAEX, ondanks beweringen elders, nooit is uitgereikt!
 
 
 
 
 
   
 
 
 
 
 
Terug naar PH-AEX in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
 

 
(H-NAEZ)                                                                                              Bewijs van Inschrijving No. 109

 
Terug naar (H-NAEZ) in EERSTE REGISTER                                                                                                             TOP


     
H-NAFA
                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 110
 
                                                                                              Foto: Gemeentearchief Amsterdam

 
Terug naar H-NAFA in EERSTE REGISTER                                                                                                               TOP
   

 
H-NAFB
                                                                                                 Bewijs van Inschrijving No. 111

 
 
   
 
 
Terug naar H-NAFB in EERSTE REGISTER                                                                                                                                        TOP
   

  
H-NAFC                                                                                                    Bewijs van Inschrijving No. 112

 
Terug naar H-NAFC in EERSTE REGISTER                                                                                                              TOP
   

   
H-NAFD                                                                                                  Bewijs van Inschrijving No. 113

 
Terug naar H-NAFD in EERSTE REGISTER 
                                                                                                                                         TOP
 

 
(PH-AFE)                                                                          Bewijs van Inschrijving No. 114

 
Terug naar (PH-AFE) in EERSTE REGISTER                                                                                 TOP
 

   
(PH-AFF)                                                                          Bewijs van Inschrijving No. 115

 
Terug naar (PH-AFF) in EERSTE REGISTER                                                                                 TOP
   

   
(PH-AFG
)                                                                          Bewijs van Inschrijving No. 116


Terug naar (PH-AFG) in EERSTE REGISTER                                                                                TOP
 

 
(PH-AFH)                                                                   B e  wi js va  n I nschrijving No. 117

 
Terug naar (PH-AFH) in EERSTE REGISTER                                                                                TOP
 

 
(PH-AFI)                                                                           Bewijs van Inschrijving No. 118

   
Terug naar (PH-AFI) in EERSTE REGISTER                                                                               TOP